Z dniem 1 stycznia weszły w życie regulacje dotyczące powtórnego obliczenia kwot emerytur przyznanych lub przeliczonych w czerwcu w przedziale lat 2009–2019, jak również rent rodzinnych po osobach, które korzystały z takich wypłat. ZUS dokona ponownego obliczenia automatycznie, co oznacza brak konieczności składania zapytań.
Dlaczego ZUS musi ponownie przeliczyć emerytury?
Potrzeba ponownego obliczenia emerytur przyznanych w czerwcu w latach 2009–2019 wynikła z faktu, że w sytuacji określania wysokości emerytury w czerwcu ówczesne zasady nie uwzględniały wliczania dodatkowych waloryzacji kwartalnych, a jedynie roczną. W efekcie emeryci, którzy stawali się emerytami w czerwcu, mogli otrzymywać świadczenie nawet o kilkaset złotych mniejsze. Na tę kwestię zwracał uwagę między innymi Trybunał Konstytucyjny.
Zgodnie z ustawą o ustalaniu kwot emerytur z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ustalonych w czerwcu w latach 2009–2019 oraz rent rodzinnych po ubezpieczonych, którym ustalono emerytury w czerwcu w latach 2009–2019, ZUS bez konieczności wnoszenia podań ponownie ustali kwotę świadczenia.
Jeżeli dana osoba przeszła na emeryturę w czerwcu, to kwota emerytury będzie wyliczana tak, jakby przeszła na emeryturę w maju danego roku. Tak określone kwoty emerytury i renty rodzinnej będą podlegać waloryzacji na zasadach, które obowiązywały po dniu przyznania emerytury lub renty rodzinnej. Zaktualizowana kwota świadczenia nie będzie mogła być mniejsza niż dotychczas wypłacana.
ZUS przystępuje do działania
Świadczenia w nowej kwocie są wypłacane od 1 stycznia. Na określenie nowej kwoty emerytury lub renty rodzinnej ZUS ma czas do końca marca.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej poinformowało, że przepisy dotkną około 103 tys. osób (95,5 tys. osób pobierających emerytury i 8 tys. osób pobierających renty rodzinne), a szacunkowa średnia zwyżka wyniesie około 220 zł.
ZUS ustosunkował się niedawno do sytuacji, w których emeryci, mimo że przeliczenie tzw. emerytur czerwcowych będzie automatyczne, złożyli wnioski w tej sprawie.
Zakład objaśnił, że jeżeli takie podanie zostało złożone przed 1 stycznia 2026 r. i na ten dzień postępowanie w sprawie rozpatrzenia tego podania będzie trwało lub sprawa o ustalenie prawa do tych świadczeń lub ich kwoty będzie trwać przed sądem, ZUS wstrzyma postępowanie w sprawie określenia kwoty emerytury lub renty rodzinnej przewidziane w nowej ustawie. Zakład powróci do niego, gdy ostatecznie zakończy się to wcześniejsze postępowanie.
Jeśli ZUS prowadzi postępowanie w sprawie kwoty świadczenia w związku z określeniem emerytury od czerwca danego roku lub takie postępowanie toczy się w sądzie, a rozpoczęło się przed 1 stycznia 2026 r., to trwa ono do czasu, kiedy uprawomocni się kończąca je decyzja lub orzeczenie sądu. (PAP)
kblu/ joz/