Spokojne inwestowanie z myślą o przyszłości. Co to są fundusze emerytalne oparte o wiek?

Nie każdy z nas znajduje czas na analizowanie danych giełdowych, a jednak coraz więcej osób wyraża chęć inwestowania. Właśnie tutaj z pomocą przychodzą fundusze inwestycyjne cyklu życia, dostosowujące się do indywidualnego stylu życia inwestora lub inwestorki. O mechanizmach działania tych rozwiązań oraz o tym, że inwestowanie nie jest wyłącznie dla ekspertów i uprzywilejowanych, rozmawiamy z Radosławem Sosną z Goldman Sachs TFI.

O inwestycjach mówi się coraz częściej, nie tylko w filmach o Wall Street, ale także w kontekście spokojnego, systematycznego oszczędzania, na przykład na przyszłą emeryturę. Jednak dla wielu osób najtrudniejszy jest pierwszy krok. Jak w sposób zrozumiały wyjaśnić zasadę działania funduszy cyklu życia – produktów finansowych, które mają harmonizować z życiem inwestora?

Fundusz cyklu życia to specyficzny rodzaj funduszu inwestycyjnego, którego strategia jest silnie związana z wiekiem inwestora lub inwestorki. Fundamentalna reguła jest prosta – w młodszym wieku fundusz w większej mierze inwestuje na rynkach akcji, w bardziej ryzykowną kategorię instrumentów, ale potencjalnie przynoszącą wyższe zyski. Wraz z upływem lat, akcje stopniowo są zamieniane na obligacje, które z założenia są związane z mniejszym ryzykiem.

Osoby młodsze są na ogół bardziej otwarte na ryzyko i dysponują wystarczającym czasem na pomnażanie wartości portfela. Jednak z wiekiem zazwyczaj preferujemy bezpieczniejsze instrumenty, aby chronić zgromadzony kapitał w perspektywie zbliżającej się emerytury. Dlatego akcje dominują na początku, a następnie są sukcesywnie zastępowane obligacjami.

Istotne jest, że inwestując w fundusz cyklu życia, nie trzeba się martwić o tę transformację – wszystkim zajmuje się zespół zarządzający funduszem, który początkowo skupia się na powiększaniu zainwestowanego kapitału, a później na zapewnieniu większej stabilności i przewidywalności generowanego zysku. Dla inwestorów jest to zatem rozwiązanie bardzo wygodne i przystępne.

Podstawą działania funduszy cyklu życia jest założenie, że poziom ryzyka powinien dostosowywać się do wieku. Dlaczego ta zasada jest tak ważna dla osób, które nie mają możliwości, by każdego dnia obserwować rynki i analizować swój portfel?

Przede wszystkim trzeba podkreślić, że fundusze cyklu życia zostały stworzone specjalnie dla osób, które pragną dodatkowego źródła finansowego na emeryturze, ale nie mają czasu lub chęci, aby monitorować rynek i aktywnie zarządzać swoimi inwestycjami.

Na początku swojej działalności fundusz cyklu życia ma na celu maksymalizację potencjalnych zysków. Z biegiem lat stopniowo zmniejsza zaangażowanie i inwestuje z większym naciskiem na ochronę zgromadzonego kapitału. Akcje, w porównaniu z obligacjami, mimo większego ryzyka i zmienności, na dłuższą metę zwykle przynoszą wyższe dochody. Właśnie dlatego na starcie fundusze cyklu życia koncentrują się na tego typu papierach wartościowych. Zdywersyfikowana, czyli zróżnicowana inwestycja w akcje na rynkach w Polsce i na świecie, w długiej perspektywie daje komfort, że ewentualne spadki lub słabsze momenty na rynku finalnie nie mają większego znaczenia. Jednak zbliżając się do wieku emerytalnego, obligacje stają się preferowanym instrumentem. Co prawda oferują one zazwyczaj mniejsze zyski, ale charakteryzują się większą stabilnością i mniejszym ryzykiem.

W Polsce wzrasta również świadomość w zakresie Indywidualnych Kont Emerytalnych (IKE) i Indywidualnych Kont Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE), choć łączna liczba tych kont przekracza nieznacznie 1,6 miliona. Jak można je przedstawić w bardziej przystępny sposób, jako „plan na przyszłość”?

Rozpoczęcie dyskusji o Indywidualnych Kontach Emerytalnych, Indywidualnych Kontach Zabezpieczenia Emerytalnego, czy ogólnie o inwestowaniu w przyszłą emeryturę, warto zacząć od ukazania szerszej perspektywy wyzwań, które czekają przyszłych emerytów.

W mediach często można znaleźć informacje o trudnościach finansowych, z jakimi borykają się osoby starsze w Polsce. Obecni emeryci otrzymują średnio emerytury stanowiące nieco ponad połowę ich ostatnich zarobków. Osoba, która ma dziś 40 lat, może oczekiwać świadczeń w wysokości zaledwie około 30% swoich zarobków, a w przypadku kobiet nawet mniej. To pesymistyczna prognoza, ale jeśli nie podejmiemy żadnych działań, za 20-30 lat stanie się ona rzeczywistością dla znacznej części Polaków.

Dlatego warto działać i budować kapitał na przyszłość – im wcześniej, tym lepiej. W tym kontekście wspomniane IKE i IKZE okazują się pomocne.

Warto traktować konta emerytalne jako „pracującą skarbonkę”. Dzięki korzyściom podatkowym, jakie oferują IKE i IKZE, oszczędzanie w tej skarbonce może być jeszcze bardziej atrakcyjne. Czy to poprzez zwolnienie z 19% podatku Belki w przypadku IKE, czy poprzez coroczną ulgę podatkową w przypadku IKZE. W perspektywie długoterminowej te ulgi podatkowe mogą przynieść rocznie nawet oszczędności rzędu kilku tysięcy złotych!

Obecnie założenie konta IKE lub IKZE trwa dosłownie kilka minut – jest proste i bardzo intuicyjne. Wybór produktów dostępnych w ramach tych kont jest szeroki. Każdy może znaleźć coś dla siebie. Można wybrać wcześniej wspomniany fundusz cyklu życia, fundusz akcji o wyższym ryzyku lub fundusz inwestujący w obligacje. Można też stworzyć portfel składający się z kilku funduszy – konta emerytalne IKE i IKZE oferują dużą elastyczność.

Kluczowa jest regularność w oszczędzaniu na emeryturę – warto więc włączyć przelewy na konto IKE lub IKZE w harmonogram płatności za media czy czynsz. To kolejna pozycja na liście. I bez przymusu – na IKE czy IKZE można wpłacać nawet 50-100 zł, lub inną kwotę, która jest dla nas komfortowa w danym momencie. Ważne jest, aby wyrobić sobie pewien nawyk.

Część osób, mimo posiadania odpowiednich środków finansowych, odwleka rozpoczęcie inwestowania. Jakie bariery psychologiczne lub informacyjne najczęściej dostrzegają Państwo w rozmowach z potencjalnymi inwestorami?

Rzeczywiście, istnieje spora grupa osób, która koncentruje się na „teraz i tutaj”, co jest zrozumiałe, bo chcemy kupić mieszkanie, wyjechać na wakacje i po prostu cieszyć się życiem. Jednocześnie warto pomyśleć o przyszłości. Z naszych obserwacji wynika, że najtrudniej jest zacząć. Ludzie często argumentują to brakiem wiedzy lub czasu. Jest to w dużym stopniu naturalne – mamy wiele obowiązków i trosk na co dzień, więc nie chcemy dodatkowo obciążać się planowaniem tego, co będzie za 30 czy 40 lat.

Obecnie inwestowanie jest dużo prostsze niż kiedyś i może ograniczyć się do kilku kliknięć na smartfonie. Istnieje wiele produktów stworzonych z myślą o osobach, które nie mają czasu lub ochoty dogłębnie poznawać świata finansów. Najważniejsza jest jednak regularność, która nadal stanowi wyzwanie dla edukacji finansowej.

Warto również wspomnieć, że mamy wielu klientów, którzy zaczynali od najprostszych i najbardziej ostrożnych produktów. Z czasem, oswajając się ze światem inwestycji, zaczęli interesować się innymi dostępnymi możliwościami. Dla niektórych z nich ten świat stał się obszarem zainteresowań, na który chętnie poświęcają czas. To pokazuje, że najlepszym sposobem na naukę inwestowania jest praktyka i rozpoczęcie wpłacania nawet niewielkich kwot.

W funduszach cyklu życia datą docelową jest moment wypłaty. Jakie korzyści daje inwestorom takie uproszczenie procesu podejmowania decyzji?

Tak, w nazwie funduszy cyklu życia zawarta jest data docelowa. Ta data orientacyjnie wskazuje, dla jakich inwestorów i inwestorek dany fundusz jest przeznaczony. Jeśli w nazwie widnieje rok 2060 – oznacza to, że fundusz może być odpowiedni dla osób, które planują inwestować do tego czasu. Wiąże się to z kilkoma istotnymi korzyściami. Przede wszystkim eliminuje to konieczność wyboru rodzaju inwestycji. Wybierając fundusz cyklu życia, otrzymujemy pakiet akcji i obligacji, które zostały wybrane przez zespół zarządzający funduszem – ekspertów dysponujących profesjonalnymi analizami i niezbędnym zapleczem do podejmowania decyzji. Po drugie, zapewnia to wygodę – klient nie musi podejmować żadnych działań – ma do dyspozycji zarządzającego funduszem, który z upływem czasu dostosowuje skład portfela do wcześniej ustalonego planu. Jest to więc oszczędność czasu i maksymalna prostota. W skrócie – inwestorzy otrzymują produkt typu „wpłać i obserwuj”, co jest dużym ułatwieniem, szczególnie dla osób, które nie czują się komfortowo w świecie finansów.

Stworzyli Państwo narzędzie, które pomaga dopasować odpowiedni fundusz na podstawie podstawowych informacji o użytkowniku. Jakie problemy inwestorów zostały zidentyfikowane podczas prac nad tym rozwiązaniem i jak udało się je rozwiązać?

Największym wyzwaniem dla naszych klientów jest wybór odpowiedniego funduszu. Dlatego dla osób, które chcą wybrać fundusz cyklu życia, opracowaliśmy proste narzędzie dostępne na naszej stronie poświęconej IKE i IKZE. Wystarczy podać rok urodzenia i płeć, a system wskaże fundusz dopasowany do wieku. Dla tych, którzy chcą dowiedzieć się więcej o funkcjonowaniu funduszy cyklu życia, przygotowaliśmy specjalną animację wideo. Na naszej stronie można znaleźć również liczne artykuły, które w przystępny sposób tłumaczą m.in. zasady działania inwestycji, różnice między instrumentami finansowymi oraz podstawowe pojęcia ze świata inwestycji. Naszym celem jest, aby każdy – niezależnie od poziomu wiedzy i doświadczenia – czuł się bardziej komfortowo, rozpoczynając inwestycje.

Ostatnie lata charakteryzowały się zmiennością i niepewnością. W jaki sposób produkty, które automatycznie redukują ryzyko w miarę zbliżania się do terminu wypłaty, mogą wpłynąć na poczucie stabilności u inwestorów?

Należy pamiętać, że fundusze cyklu życia są tworzone z myślą o długoterminowych inwestycjach. Z tej perspektywy przejściowe spadki lub kryzysy nie powinny mieć aż tak dużego znaczenia, ponieważ inwestujemy na wiele lat. Posłużmy się przykładem.

4 marca 2020 r., w dniu oficjalnego potwierdzenia pierwszego przypadku zachorowania na COVID-19 w Polsce, Warszawski Indeks Giełdowy zakończył dzień na poziomie ok. 51 tys. punktów, a kilka tygodni później spadł do 37 tys. punktów. Nieco ponad pięć lat później, 21 listopada, wartość głównego indeksu warszawskiej giełdy wyniosła ok. 108 tys. punktów. Oznacza to, że w tym okresie nastąpił wzrost o prawie 110%, pomimo głębokich spadków spowodowanych pandemią i rosyjską agresją na Ukrainę.

Oczywiście, nikt nie jest w stanie przewidzieć przyszłości za 15 czy 20 lat, ale historia i doświadczenie pokazują, że w długim okresie strategia stosowana w tego typu produktach pozwala zwykle osiągnąć solidne i satysfakcjonujące stopy zwrotu. Trzeba jednak zdać sobie sprawę, że chwilowe zawirowania nie mają większego znaczenia w długiej perspektywie.

Nie każdy inwestor jest specjalistą. Jakie wsparcie – w formie narzędzi i edukacji – mogą obecnie uzyskać osoby, które chcą odpowiedzialnie planować swoją przyszłość finansową, ale nie mają doświadczenia w samodzielnym budowaniu portfela?

Wychodząc naprzeciw tym potrzebom, stworzyliśmy blog „Finanse po godzinach”, dostępny pod adresem www.gstfi.pl/blog. Jest to zbiór wiedzy napisany prostym i przystępnym językiem, który pomaga zrozumieć różne aspekty związane z inwestowaniem i finansami osobistymi. Blog jest podzielony na sekcje tematyczne, co ułatwia szybkie znalezienie interesujących treści.

Na naszej stronie znajduje się również rozbudowane centrum pomocy, w którym klienci znajdą odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania. Ponadto można skontaktować się z nami telefonicznie lub mailowo, aby uzyskać odpowiedzi na pytania i rozwiać wątpliwości.

Kalkulatory (www.gstfi.pl/kalkulatory) prezentujące prognozowane zwroty z różnych inwestycji są bardzo przydatnym narzędziem. To proste narzędzie, które umożliwia oszacowanie i zobrazowanie efektów przyszłych decyzji podejmowanych dzisiaj.

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google. Materiał reklamowy na zlecenie marki Goldman Sachs TFI Udostępnij artykuł Newsletter Bądź na bieżąco z informacjami ze świata biznesu i finansów Zapisz się

Najpopularniejsze w BUSINESS INSIDER

Materiał promocyjny

W nowym roku postaw na wielki ekran – TOP 5 telewizorów 75 cali i więcej

środa 00:00 Biznes

Zakładałem firmę, będąc 20-latkiem. Nie miałem nawet 500 dol. Dziś obroty sięgają setek milionów

poniedziałek 06:21 Kelly Burch Materiał promocyjny

Najnowsze wiadomości o BTC: Jak osiągnąć dochód pasywny w obliczu wahań cen

poniedziałek 00:00 Biznes

Co zrobić, by osiągnąć sukces? Oto trzy kluczowe lekcje po rozmowach z 80 liderami

niedziela 19:00 Ana Altchek Tylko u nas Biznes

Wytrwałość, dane i wizja: jak powstaje startup zmieniający zdrowie [WYWIAD]

03.01.2026 Elżbieta Glapiak Biznes

PiS miał zdewastować "dumę Polski". Byliśmy na miejscu. "Feniks w popiele po szyję"

03.01.2026 Natalia Dobryszycka Biznes

Tesla przegrywa z chińskim BYD. Elon Musk pokłócił się o to z Donaldem Trumpem

02.01.2026 Jacek Frączyk Biznes

Pekinowi przeszkadzają satelity Elona Muska. Ostrzeżenie na forum ONZ

02.01.2026 Jacek Frączyk Materiał promocyjny

Bezpieczeństwo energetyczne Polski. Co robi z tym Orlen?

02.01.2026 Biznes

Liderzy biznesu, których pożegnaliśmy w 2025 r.

01.01.2026 Zuzanna Staszewska-Jedynasty Biznes

Wydawca "Wyborczej" chce od państwa dużego odszkodowania. Wskazuje unijne przepisy

31.12.2025 Damian Słomski Biznes

Zima dała o sobie znać. Oto ile kosztowało odśnieżanie Warszawy

31.12.2025 Jacek Frączyk Biznes

"Jest ostateczna decyzja!". CPK przekazuje ważną wiadomość tuż przed końcem roku