Obecnie zaledwie 1 proc. inwestorów w kryptowaluty rozlicza z tego tytułu podatki. Ta statystyka ulegnie zmianie, ponieważ Prezydent podpisał nowelizację, która zapewni organom podatkowym dostęp do informacji o wszystkich transakcjach, nawet tych przeprowadzonych za pośrednictwem zagranicznych giełd. Na tej podstawie urzędy skarbowe będą mogły dochodzić zapłaty należnego podatku wraz z odsetkami i sankcjami. Egzekwowanie obowiązków podatkowych od dochodów z kryptowalut stanie się znacznie prostsze.
Prezydent podpisał nowelizację ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami, która implementuje do polskiego porządku prawnego dyrektywy DAC8 i DAC9. Zgodnie z nowymi przepisami, polski organ podatkowy będzie automatycznie otrzymywał od giełd, kantorów kryptowalutowych oraz operatorów portfeli cyfrowych informacje o transakcjach i danych klientów. Kraje Unii Europejskiej, a także inne państwa, będą wymieniać się tymi danymi w celu zwalczania oszustw podatkowych, uchylania się od opodatkowania i unikania płacenia należności podatkowych.
Dane będą przesyłane do organów podatkowych co roku, co umożliwi łatwe weryfikowanie, czy podatek od transakcji kryptowalutowych został prawidłowo zapłacony.
Czytaj również: Rozlicz PIT od krypto za 2025 r. Nadchodzą zmiany w prawie
Co wynika z ustawy o wymianie informacji podatkowych?
Obecnie polskie organy podatkowe opierają się przede wszystkim na deklaracjach podatkowych składanych przez podatników. Jak informował Business Insider, od dochodów z kryptowalut rozlicza się jedynie około 1 proc. inwestorów. Podobna sytuacja występuje w innych krajach, co skłoniło Unię Europejską do wprowadzenia zmian na poziomie wspólnotowym poprzez dyrektywę DAC8. W Polsce dyrektywę tę implementuje nowelizacja ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami (druk sejmowy nr 2106), która została podpisana przez Prezydenta Karola Nawrockiego w poniedziałek. Wejście w życie nowelizacji jest przewidywane na dzień po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw, co może nastąpić jeszcze w tym tygodniu.
Warto zaznaczyć, że wymiana informacji dotyczących rachunków kryptowalutowych będzie odbywać się również z państwami spoza Unii Europejskiej. Ministerstwo Finansów poinformowało, że podstawą do takiej wymiany są wielostronne porozumienia o współpracy (Multilateral Competent Authority Agreement, MCAA), podpisane 14 listopada 2024 roku przez Ministra Finansów. Do tej pory porozumienia te podpisało 55 państw.
— **Wprowadzony zostanie nowy model gromadzenia i wymiany danych, który praktycznie zlikwiduje lub znacząco ograniczy anonimowość podatkową w świecie aktywów cyfrowych** — wyjaśnia Rafał Sidorowicz, doradca podatkowy i starszy menedżer MDDP.
Jeśli korzystasz z giełdy kryptowalutowej lub kantoru zlokalizowanego na terenie UE, niezależnie od kraju rejestracji giełdy (np. Polska, Estonia, Francja, Holandia), dane dotyczące Twoich transakcji trafią do polskiego organu podatkowego. Tak będzie działać automatyczna wymiana informacji między państwami UE.
Jakie dane o kryptowalutach trafią do organów podatkowych?
Zgodnie z ustawą, organy podatkowe będą otrzymywać informacje od **giełd i kantorów kryptowalutowych oraz operatorów portfeli cyfrowych, zarejestrowanych na terytorium UE. Podmioty te przekażą dane dotyczące użytkowników indywidualnych i firm, a także informacje o transakcjach.**
**Do organów podatkowych trafią między innymi następujące dane:**
— Dane identyfikacyjne: imię, nazwisko, adres zamieszkania, kraj rezydencji podatkowej, numer identyfikacji podatkowej. W przypadku osób fizycznych dodatkowo data i miejsce urodzenia.
— Szczegóły przeprowadzonych transakcji: rodzaj kryptowaluty, liczba jednostek, data transakcji oraz jej wartość brutto w walucie fiducjarnej (np. złoty, dolar, euro).
Jakie będą skutki zmian dla inwestorów kryptowalutowych?
Nowelizacja oznacza, że inwestorzy korzystający z kont i giełd kryptowalutowych w UE nie będą mogli unikać opodatkowania. **Jeżeli podatnik nie rozliczy się z transakcji kryptowalutowych, urząd skarbowy będzie miał możliwość to zweryfikować.** Przypomnijmy, że opodatkowaniu podlega zarówno wymiana kryptowalut na waluty tradycyjne (np. złotówki, euro, dolary), jak i płatność kryptowalutami za towary lub usługi.
W przypadku braku zapłaty 19% podatku od dochodów z kryptowalut, organy podatkowe będą mogły dochodzić jego zapłaty wraz z odsetkami, a także nałożyć sankcje karne skarbowe.
Pierwszym rokiem, za który będą przekazywane dane o transakcjach kryptowalutowych, będzie rok 2026. Pierwsza wymiana informacji nastąpi w 2027 roku.
Eksperci podkreślają, że unikanie zapłaty 19% podatku od kryptowalut jest nieopłacalne, ponieważ kary mogą być znacznie wyższe. **Już samo niezłożenie rocznego zeznania PIT może skutkować nałożeniem kar karnoskarbowych**, traktowane jako wykroczenie lub, w przypadku znacznej kwoty niezapłaconego podatku, jako przestępstwo skarbowe.
Co więcej, jeśli podatnik osiągnął wysokie zyski z kryptowalut, nie wykazał ich w zeznaniu rocznym, a następnie dokonał znaczących zakupów (np. nieruchomości), organy podatkowe mogą wszcząć postępowanie w celu ustalenia pochodzenia środków. **Jeśli organ podatkowy stwierdzi, że podatnik nie ujawnił źródeł przychodów, zgodnie z obowiązującymi przepisami może nałożyć 75% podatek od tych nieujawnionych źródeł.** W takiej sytuacji podatnik może również ponieść odpowiedzialność karnoskarbową.
Skutki wdrożenia dyrektywy DAC9
Podpisana przez Prezydenta nowelizacja implementuje również do polskiego prawa dyrektywę DAC9. Jest ona powiązana z podatkiem wyrównawczym (tzw. GloBE – Global Anti-Base Erosion Rules), który dotyczy opodatkowania największych międzynarodowych korporacji, w tym gigantów technologicznych (o obrotach przekraczających 750 mln euro rocznie). Celem tych przepisów jest ograniczenie transferowania dochodów do rajów podatkowych i zapewnienie minimalnego 15% poziomu opodatkowania dochodów grup kapitałowych.
**Dyrektywa DAC9 określa między innymi standardowy wzór deklaracji dotyczącej podatku wyrównawczego (tzw. GloBE Information Return, GIR), który będzie jednolity we wszystkich państwach UE.**
Nowelizacja wprowadza także **przepisy dotyczące automatycznej wymiany informacji w zakresie podatku wyrównawczego.** Określa zakres i terminy takiej wymiany, państwa, z którymi informacje będą wymieniane, a także zasady współpracy międzynarodowej.
Autor: Łukasz Zalewski, dziennikarz działu Prawo, Business Insider Polska
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.
Wyniki Biznes Fakty:
- Nowelizacja ustawy o wymianie informacji podatkowych, wdrażająca dyrektywy DAC8 i DAC9, została podpisana przez Prezydenta.
- Organy podatkowe uzyskają automatyczny dostęp do informacji o transakcjach kryptowalutowych, również tych dokonywanych za pośrednictwem zagranicznych giełd.
- Wymiana informacji o transakcjach kryptowalutowych będzie odbywać się między państwami UE oraz z 55 innymi krajami na mocy porozumień MCAA.
- Nowe przepisy mają na celu uszczelnienie systemu podatkowego i ograniczenie uchylania się od opodatkowania dochodów z kryptowalut.
- Dane o transakcjach obejmować będą dane identyfikacyjne użytkowników oraz szczegóły transakcji (rodzaj, ilość, wartość kryptoaktywa).
- Niewypełnienie obowiązków podatkowych może skutkować koniecznością zapłaty podatku wraz z odsetkami i karami karnoskarbowymi.
- Możliwe jest nałożenie 75% podatku od nieujawnionych źródeł przychodów w przypadku wykazania przez organ podatkowy braku ujawnienia pochodzenia środków.
- Dyrektywa DAC9 wprowadza przepisy dotyczące podatku wyrównawczego (GloBE) dla dużych korporacji międzynarodowych i ujednolici wzór deklaracji GIR w UE.
- Pierwsze raportowanie transakcji kryptowalutowych dla celów podatkowych nastąpi za rok 2026, a pierwsza wymiana informacji w 2027 roku.
Na podstawie materiałów : businessinsider.com.pl