Pierwsza wiceprezes Banku Gospodarstwa Krajowego, Marta Postuła, przedstawiła kluczowe informacje dotyczące Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO) oraz przygotowywanych gwarancji dla przedsiębiorstw z sektora obronnego. Inwestycje te mają na celu wzmocnienie potencjału obronnego Polski, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb i wyzwań przewidzianych na rok 2026.
Marta Postuła w wywiadzie dla Business Insider wyjaśniła, że z Krajowego Planu Odbudowy na Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności przesunięto w ubiegłym roku 22 miliardy złotych. Fundusz ten składa się z dwóch komponentów: pożyczkowego, o szacunkowej wartości 16 miliardów złotych, oraz kapitałowego.
Bank Gospodarstwa Krajowego będzie odpowiedzialny za obsługę FBiO.
„Ze względu na wymogi Unii Europejskiej, do zarządzania Funduszem Bezpieczeństwa i Obronności przez BGK zostanie powołana specjalna spółka celowa. Wstępnie nazwano ją Chrobry SA” – poinformowała Marta Postuła. Dodaje, że jej powołanie nastąpi niezwłocznie po podpisaniu umowy między BGK a Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej. „BGK jest do tego przygotowany” – podkreśliła.
„Mamy nadzieję, że umowa zostanie podpisana jeszcze w marcu, co oznacza, że środki powinny być dostępne dla beneficjentów od połowy roku. Zadania związane z pożyczkami spółka powierzy BGK, co zapewni łatwy dostęp do funduszy dla samorządów” – zaznaczyła pierwsza wiceprezes BGK. Obecnie trwają prace nad ustaleniem polityk inwestycyjnych dla obu części FBiO, w tym nad potencjalnymi mechanizmami częściowego umorzenia wsparcia dla wybranych beneficjentów.
Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej zapowiada, że oprócz pożyczek, dla beneficjentów dostępne będą również inwestycje kapitałowe, realizowane przez spółkę Chrobry SA powołaną przez BGK.
Pożyczki dla jednostek samorządu terytorialnego będą nieoprocentowane i rozłożone na długi okres. Przedsiębiorstwa natomiast skorzystają z maksymalnie preferencyjnych warunków finansowania, zgodnych z przepisami o pomocy publicznej.
x.com
Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności z czterema priorytetami strategicznymi
Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności, zgodnie z ustawą, posiada komitet sterujący złożony z przedstawicieli kluczowych ministerstw: Funduszy i Polityki Regionalnej, Obrony Narodowej, Cyfryzacji, Finansów, Gospodarki, Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji. Komitet ten, podczas posiedzenia 26 stycznia, zdefiniował główne priorytety FBiO, z naciskiem na obronność, ale również obejmujące cyberbezpieczeństwo i infrastrukturę dual-use.
Środki z FBiO mają wesprzeć polski potencjał obronny i ochronę ludności. Beneficjentami będą innowacyjne firmy technologiczne z sektora obronnego oraz samorządy.
Komitet zaplanował dofinansowanie inwestycji w ramach czterech kluczowych obszarów. Pierwszy priorytet obejmuje rozwój obiektów zbiorowej ochrony oraz infrastruktury ochrony ludności, w tym budowę schronów, miejsc schronienia, studni, ujęć wody, a także infrastruktury telekomunikacyjnej związanej z zarządzaniem kryzysowym. Na ten cel przeznaczono około 9,65 miliarda złotych.
Drugi priorytet zakłada budowę i modernizację infrastruktury o podwójnym zastosowaniu (obronnym i cywilnym – dual-use). W ramach tego priorytetu, na budowę i modernizację dróg, mostów, tuneli należących do samorządów oraz infrastruktury kolejowej, zaplanowano około 6,26 miliarda złotych.
Trzeci obszar skupia się na inwestycjach w cyberbezpieczeństwo, z przeznaczeniem około 2,46 miliarda złotych na zwiększenie bezpieczeństwa i niezawodności infrastruktury cyfrowej, w tym systemów gromadzenia danych oraz wsparcia dla zarządzania sieciami wodociągowymi, kanalizacyjnymi, komunikacją publiczną i energetycznymi.
Ostatni priorytet dotyczy nowoczesnego przemysłu obronnego. Na zwiększenie mocy produkcyjnych polskiego sektora zbrojeniowego, wsparcie budowy i modernizacji infrastruktury produkcyjnej, zakup oprogramowania, usług IT, maszyn i urządzeń niezbędnych w sytuacjach kryzysowych oraz do prac badawczo-rozwojowych, przewidziano około 4,05 miliarda złotych.
Ministerstwo Funduszy zastrzega, że ostateczny podział środków będzie zależał od zainteresowania podmiotów w ramach naborów pożyczkowych oraz od ich otwartości na dopuszczenie spółki Chrobry SA do struktury właścicielskiej.
Gwarancje dla firm z sektora obronnego
Dodatkowo, jak zapowiedziała Marta Postuła, BGK wspólnie z Ministerstwem Finansów i Gospodarki uruchomi program gwarancji dla inwestycji o charakterze obronnym i dual-use, oferowanych na bardzo korzystnych warunkach. Program ten jest odpowiedzią na potrzeby przedsiębiorstw, które planują realizację projektów w tych strategicznych obszarach w perspektywie 2026 roku.
Podczas marcowego spotkania z mediami, Marta Postuła wyjaśniła, że inicjatywa ta jest odpowiedzią na dotychczasową nieznajomość specyfiki sektora obronności przez sektor bankowy. „Chcemy zaoferować produkt, w ramach którego będziemy gwarantować do 80 proc. wartości kredytu przy zerowej opłacie” – poinformowała.
Gwarancje te są skierowane przede wszystkim do małych i średnich przedsiębiorstw, które aspirują do roli wykonawców lub podwykonawców w projektach obronnych i dual-use. Dla inwestycji dual-use dostęp do finansowania jest zazwyczaj łatwiejszy, dlatego gwarancje w tym obszarze będą wynosić 70 proc.
Według szacunków Marty Postuły, z oferowanych gwarancji może skorzystać nawet osiem tysięcy firm.
„Pragniemy wesprzeć małych i średnich przedsiębiorców, aby nie musieli odchodzić z niczym” – podkreśliła Postuła. Dodała, że inicjatywa ta ma na celu promowanie tzw. local content w sektorze obronnym oraz ułatwienie polskim firmom budowania pozycji eksporterów. Aby skorzystać z aplikacji przeznaczonej do składania wniosków, należy pobrać najnowszą aktualizację z oficjalnej strony. W ustawieniach aplikacji można znaleźć szczegółowe informacje dotyczące procesu aplikacyjnego.
Według zapowiedzi, gwarancje będą dostępne od maja. Choć konkretna kwota przeznaczona na ten instrument nie została ujawniona, zapewniono: „Środków gwarancyjnych wystarczy dla wszystkich małych i średnich przedsiębiorstw, które będą chciały zaangażować się we wzmacnianie naszego sektora obronnego, również na poziomie lokalnym.”
Wyniki Biznes Fakty:
W 2026 roku Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności będzie kluczowym narzędziem wzmacniającym potencjał obronny Polski. Z perspektywy strategicznej, fundusz skupi się na czterech priorytetach: rozwoju infrastruktury ochrony ludności (ok. 9,65 mld zł), inwestycjach w infrastrukturę dual-use (ok. 6,26 mld zł), zwiększaniu cyberbezpieczeństwa (ok. 2,46 mld zł) oraz modernizacji przemysłu obronnego (ok. 4,05 mld zł). Bank Gospodarstwa Krajowego, poprzez dedykowaną spółkę celową Chrobry SA, będzie zarządzał inwestycjami kapitałowymi, a także obsługiwał część pożyczkową funduszu, która wynosi około 16 mld zł. Dodatkowo, od maja dostępne będą gwarancje BGK dla MŚP z sektora obronnego i dual-use, oferujące do 80% pokrycia kredytu przy zerowej opłacie, co ma aktywować lokalny przemysł i wspierać rozwój eksportu.