[ { „role”: „Macroeconomics Expert”, „task”: „High-Quality Content Rewriting into Polish”, „step_1”: „Source text language identified as Polish.”, „step_2”: „Rewriting and translation into POLISH. Style: Expert macro perspective. Focus on inflation, NBP, and global economy impact on Poland. Rules: Preserve all HTML tags[cite: 15, 16]. Use professional economic terminology. Add section: „Wyniki Biznes Fakty:” at the end. Constraints: No AI clichés[cite: 20]. 100% Polish[cite: 29].” } ]
Narodowy Bank Polski przedstawił najnowsze dane dotyczące inflacji bazowej. Jest to kluczowy wskaźnik, na którym opiera się Rada Polityki Pieniężnej (RPP) przy podejmowaniu decyzji w sprawie poziomu stóp procentowych.
Inflacja bazowa, po wyłączeniu cen energii, paliw oraz żywności, wyniosła w Polsce w marcu 2026 r. 2,7 proc. w ujęciu rok do roku — poinformował w czwartek po południu Narodowy Bank Polski. Odczyt ten jest zgodny z większością prognoz ekonomistów, którzy wskazywali na przedział 2,6-2,7 proc.
Marcowy wzrost inflacji bazowej
Jednakże odnotowany wzrost tego istotnego dla NBP wskaźnika, mimo że mieści się w szerokim paśmie celu inflacyjnego, sygnalizuje pewne zjawiska. W lutym inflacja bazowa kształtowała się na poziomie 2,5 proc. r/r, co stanowiło najniższą wartość od października 2019 r. Na przełomie lat 2024/2025 wskaźnik ten oscylował w okolicach 4 proc., podczas gdy rekordowy poziom w obecnym cyklu gospodarczym odnotowano w marcu 2023 r., wynosząc 12,3 proc.
„Marcowy wzrost inflacji bazowej nie jest powiązany z efektami drugiej rundy, czyli przeniesieniem się szoków paliwowych na inne kategorie cenowe. Spodziewamy się niewielkiego wzrostu inflacji bazowej w kwietniu, a następnie jej stabilizacji w okolicach 2,6 proc. r/r, blisko celu inflacyjnego” — analitycy Banku Millennium odnieśli się do opublikowanych danych.
Narodowy Bank Polski co miesiąc publikuje cztery rodzaje wskaźników inflacji bazowej, co umożliwia lepszą analizę charakteru presji inflacyjnej w polskiej gospodarce. Inflacja po wyłączeniu cen regulowanych przez państwo wzrosła w marcu do 2,7 proc. r/r z 1,6 proc. w lutym. Z kolei wskaźnik wyłączający ceny najbardziej zmienne cenowo wykazał wzrost do 3,0 proc. z 2,3 proc. miesiąc wcześniej. Trzydziestoprocentowa średnia obcięta, eliminująca skrajne wartości cenowe, wzrosła do 2,9 proc. z 2,2 proc. w lutym.
Definicja inflacji bazowej
W najczęściej analizowanym wariancie, obliczana przez NBP inflacja bazowa wyklucza ceny energii, paliw oraz żywności. Te kategorie cenowe, w dużej mierze kształtowane przez rynki międzynarodowe i regulacje, podlegają mniejszym wpływom banku centralnego. W związku z tym, inflacja bazowa lepiej odzwierciedla wewnętrzne presje inflacyjne i stanowi kluczowy element analizy RPP przy ustalaniu polityki pieniężnej, w tym stóp procentowych.
Według NBP, wskaźnik inflacji bazowej umożliwia lepszą identyfikację źródeł inflacji oraz trafniejsze prognozowanie jej przyszłych trendów. „Pozwala również ocenić, w jakim stopniu inflacja ma charakter trwały, a w jakim jest kształtowana przez krótkotrwałe zmiany cen wywołane nieprzewidywalnymi czynnikami” — wyjaśnia bank centralny.
Dla porównania, główny wskaźnik inflacji konsumpcyjnej (CPI) według Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) w marcu wyniósł równo 3 proc., co oznacza wzrost z poziomu 2,1 proc. w lutym. Cel inflacyjny NBP wynosi 2,5 proc. +/- 1 punkt procentowy. W porównaniu z lutym ceny towarów i usług konsumpcyjnych w Polsce wzrosły o 1,1 proc. Największy wzrost cen w marcu odnotowano w kategorii paliw. Diesel podrożał o 21,4 proc., a benzyna o 12,9 proc. w stosunku do poprzedniego miesiąca.
Perspektywy stóp procentowych w Polsce
Na kwietniowym posiedzeniu RPP zdecydowała o utrzymaniu stóp procentowych na niezmienionym poziomie, co oznacza, że stopa referencyjna NBP pozostaje na poziomie 3,75 proc. W marcu stopy procentowe zostały obniżone o 0,25 pkt proc. W lutym, styczniu i grudniu poprzedniego roku stopy nie uległy zmianie. Od maja 2025 r., od momentu rozpoczęcia cyklu obniżek stóp procentowych, stopa referencyjna NBP spadła łącznie o 2 pkt proc.
— Z perspektywy rynków finansowych, wskaźniki inflacji bazowej mają kluczowe znaczenie w ocenie trwałości procesów cenowych. Pozwalają one odseparować wpływ czynników zewnętrznych, takich jak gwałtowne wzrosty cen surowców energetycznych wynikające z napięć geopolitycznych na Bliskim Wschodzie, od rzeczywistej presji popytowej w gospodarce oraz ryzyka wystąpienia efektów drugiej rundy — wyjaśnia Jan Karczewski, dyrektor ds. klientów strategicznych w Domu Maklerskim Michael/Ström.
— Komunikacja prezesa Adama Glapińskiego oraz członków RPP sugeruje utrzymanie strategii „wait and see”. W praktyce oznacza to, że przyszłe decyzje dotyczące stóp procentowych będą w dużej mierze zależne od napływających danych makroekonomicznych oraz od tego, czy presja inflacyjna będzie się szerzej utrwalać w gospodarce — dodaje.
Analitycy ING Banku Śląskiego wskazują: „Nasza ocena sytuacji skłania ku przekonaniu, że obecny szok cenowy ma charakter głównie podażowy, co nie wymusza na RPP podwyższania stóp procentowych. Kluczowe dla przyszłych decyzji Rady będą dynamika inflacji bazowej i ewentualne rozszerzenie się presji inflacyjnej na inne dobra konsumpcyjne niż paliwa. Prognozujemy, że do końca roku główna stopa NBP utrzyma się na poziomie 3,75 proc., a RPP jest bardziej skłonna do powrotu do cyklu obniżek stóp niż do ich podwyżek.”
Wyniki Biznes Fakty:
- Marcowa inflacja bazowa w Polsce wyniosła 2,7% r/r, zgodnie z prognozami ekonomistów.
- Jest to wzrost z 2,5% r/r odnotowanego w lutym, co sygnalizuje pewne ożywienie presji cenowej.
- Główny wskaźnik inflacji CPI według GUS w marcu wyniósł 3,0% r/r, wobec 2,1% r/r w lutym.
- RPP utrzymała stopy procentowe na poziomie 3,75% na kwietniowym posiedzeniu, kontynuując politykę „wait and see”.
- Eksperci oceniają, że obecne presje inflacyjne mają charakter głównie podażowy, co ogranicza potrzebę podwyżek stóp procentowych.
- Kluczowe dla przyszłych decyzji RPP będą dalsze dane dotyczące inflacji bazowej i ewentualnego przenoszenia się inflacji na inne kategorie dóbr.
- Prognozy wskazują na utrzymanie stopy referencyjnej NBP na poziomie 3,75% do końca roku, z potencjalnym powrotem do obniżek stóp.
Szczegóły można znaleźć na stronie internetowej : businessinsider.com.pl