PIT za rok 2025: Obowiązek złożenia zeznania i konsekwencje jego niedopełnienia
Termin na złożenie zeznania podatkowego PIT za rok 2025 upłynął 30 kwietnia. Niezłożenie deklaracji podatkowej w ustawowym terminie może wiązać się z dotkliwymi konsekwencjami, w tym nałożeniem kary finansowej. Istnieje jednak możliwość uniknięcia sankcji, pod warunkiem podjęcia odpowiednich działań, takich jak złożenie „czynnego żalu”.
Rozliczenie roczne przychodów lub dochodów za rok 2025 stanowi obowiązek każdego podatnika. Termin upłynął 30 kwietnia o północy. W niektórych przypadkach zeznania zostały automatycznie zaakceptowane, dotyczy to jednak wyłącznie formularzy PIT-37 i PIT-38. Istnieją również wyjątki, na przykład osoby poniżej 26. roku życia, których przychody nie przekroczyły 85 528 zł w roku ubiegłym, nie musiały składać zeznań samodzielnie.
Jednakże, jeśli podatnik był zobowiązany do samodzielnego rozliczenia się z urzędem skarbowym i tego nie uczynił, podlega karze. Poniżej wyjaśniamy, jakie kroki należy podjąć, aby jej uniknąć. Należy zaznaczyć, że samo złożenie „czynnego żalu” może nie być wystarczające.
Co grozi za niezłożenie zeznania podatkowego PIT?
Konsekwencje niezłożenia zeznania podatkowego PIT w terminie zależą od kilku czynników, w tym od tego, czy Skarb Państwa poniósł stratę w wyniku niedopełnienia tego obowiązku, czyli czy doszło do tzw. uszczuplenia podatku.
Jeśli nie stwierdzono uszczuplenia podatku, podatnik może zostać ukarany mandatem karnoskarbowym. Od 1 stycznia 2026 r. wysokość mandatu karnego za wykroczenie skarbowe będzie wynosić od 480,60 zł do 24 030 zł.
W przypadku stwierdzenia uszczuplenia podatkowego, w zależności od jego wartości, podatnik może ponieść odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe lub przestępstwo skarbowe.
Jak uniknąć kary za brak zeznania PIT za rok 2025?
Podatnicy, którzy nie złożyli zeznania podatkowego PIT w ustawowym terminie, w szczególności przedsiębiorcy, w tym osoby samozatrudnione, mogą uchronić się przed karą karnoskarbową, jednak wymagane jest szybkie działanie.
Aby uniknąć kary za złożenie zeznania podatkowego po terminie, podatnik musi:
- Jak najszybciej złożyć zaległe zeznanie podatkowe.
- W przypadku, gdy z zeznania wynika niedopłata podatku, należy również uregulować należność wraz z odsetkami za zwłokę naliczanymi za każdy dzień zwłoki. Po upływie terminu płatności mówimy już o zaległości podatkowej.
- Dołączyć do zeznania pismo z tzw. „czynnym żalem”. Jest to dobrowolne oświadczenie podatnika, w którym przyznaje się on do naruszenia przepisów prawa podatkowego i wyjaśnia przyczyny niedopełnienia obowiązku rozliczenia dochodów w terminie.
Działanie powinno być niezwłoczne, ponieważ „czynny żal” będzie nieskuteczny, jeśli urząd skarbowy pierwszy zainicjuje postępowanie w sprawie niezłożenia zeznania podatkowego za rok 2025. Oznacza to, że zawiadomienie o „czynnym żalu” musi zostać złożone zanim organ podatkowy uzyska wiedzę o popełnieniu czynu zabronionego lub zanim podejmie jakiekolwiek czynności sprawdzające czy kontrolne zmierzające do ujawnienia tego czynu.
Jak dopełnić pozostałych obowiązków, w tym złożyć zeznanie PIT po terminie?
Jeśli podatnik nie złożył zeznania PIT do 30 kwietnia, powinien w pierwszej kolejności złożyć zaległe zeznanie. Jeśli z zeznania tego wynika niedopłata podatku, niezbędne jest również uregulowanie należności.
Złożenie zeznania rocznego za pośrednictwem usługi Twój e-PIT mogło być możliwe od 7 maja br., od godziny 21:00. Wcześniej, zgodnie z informacjami Ministerstwa Finansów, usługa ta była niedostępna.
Istnieje również możliwość złożenia zeznania podatkowego bezpośrednio w urzędzie skarbowym, wysłania go pocztą (decyduje data stempla pocztowego) lub za pomocą systemu e-Deklaracje. Należy jednak pamiętać, że system e-Deklaracje nie umożliwia dołączenia „czynnego żalu” jako dodatkowego dokumentu.
W przypadku wystąpienia niedopłaty podatku, należność należy wpłacić na swój indywidualny mikrorachunek podatkowy. Dopiero w następnej kolejności składa się „czynny żal”.
Jak złożyć „czynny żal”?
„Czynny żal” można złożyć drogą elektroniczną, na przykład za pośrednictwem platformy e-PUAP lub systemu e-Urząd Skarbowy.
Korzystając z systemu e-Urząd Skarbowy, należy zalogować się na stronie podatki.gov.pl, wykorzystując dostępne metody uwierzytelnienia, takie jak Profil Zaufany lub bankowość elektroniczną.
Po zalogowaniu, w menu po lewej stronie należy wybrać opcję „Dokumenty”, a następnie „Złóż dokument”. W polu wyszukiwania należy wpisać „Czynny żal” i wybrać odpowiednią pozycję.
Następnie należy wypełnić formularz, wybierając właściwy urząd skarbowy i wpisując niezbędne dane. W polu „Opis czynu zabronionego” należy wskazać konkretne naruszenie przepisów, na przykład: „Nie złożyłem zeznania rocznego PIT za 2025 r.”.
Jeśli z zeznania PIT wynikała niedopłata, a należność została uregulowana na mikrorachunek, w sekcji dotyczącej zapłaty uszczuplonej należności należy zaznaczyć „Tak”. W przypadku braku niedopłaty, należy wybrać opcję „nie dotyczy”.
Na kolejne pytania zawarte w formularzu również należy odpowiedzieć zgodnie ze stanem faktycznym lub wybrać opcję „nie dotyczy”.
Po zakończeniu wypełniania formularza, system zaprezentuje podsumowanie. Po jego akceptacji należy kliknąć „Akceptuj i wyśli”.
Zgodnie z informacjami dostępnymi na stronie gov.pl, zawiadomienie o „czynnym żalu” będzie bezskuteczne, jeśli zostanie złożone po tym, jak organ ścigania uzyskał udokumentowaną wiedzę o popełnieniu przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, lub po rozpoczęciu przez organ ścigania czynności służbowych, takich jak przeszukanie, czynność sprawdzająca lub kontrola zmierzająca do ujawnienia przestępstwa lub wykroczenia skarbowego (chyba że te czynności nie dostarczyły podstaw do wszczęcia postępowania). Warunki skuteczności „czynnego żalu” nie uległy zmianie.
Podsumowując, należy jak najszybciej złożyć zeznanie podatkowe i „czynny żal”, aby uniknąć odpowiedzialności karnej skarbowej.
Kto nie musi obawiać się niezłożonego zeznania PIT?
W przypadku podatników składających zeznania PIT-37 i PIT-38 za rok 2025, którzy nie złożyli ich samodzielnie, z dniem 30 kwietnia 2026 r. nastąpiła automatyczna akceptacja zeznań przygotowanych przez administrację skarbową w ramach usługi Twój e-PIT.
Dzięki temu, zeznania PIT-37 i PIT-38 zostały uznane za złożone w terminie, nawet jeśli podatnik nie podjął żadnych działań. W związku z tym, pracownikom, zleceniobiorcom oraz emerytom nie grożą kary za niezłożenie tych zeznań.
Problem ten nie dotyczy również oczywiście osób fizycznych, które w roku 2025 nie osiągnęły żadnych przychodów, ani osób, które uzyskały wyłącznie przychody zwolnione z opodatkowania, na przykład młodzi podatnicy do 26. roku życia, pod warunkiem, że ich przychód w 2025 r. nie przekroczył kwoty 85 528 zł.
Automatyczna akceptacja nie obejmowała jednak zeznań składanych przez przedsiębiorców, osoby wynajmujące nieruchomości lub sprzedające nieruchomości. W takich przypadkach podatnicy byli zobowiązani do samodzielnego złożenia zeznań PIT-28, PIT-36 i PIT-36L.
Wyniki Biznes Fakty:
Od 2026 roku kary za wykroczenia skarbowe, w tym za niezłożenie zeznania podatkowego, mogą być znacznie wyższe, sięgając nawet 24 030 zł. Dla przedsiębiorców, którzy nie dopełnili obowiązku złożenia zeznania PIT w terminie, kluczowe jest szybkie złożenie zaległej deklaracji, uregulowanie ewentualnej niedopłaty wraz z odsetkami oraz złożenie „czynnego żalu” przed podjęciem przez urząd skarbowy działań prawnych. Skuteczność „czynnego żalu” zależy od proaktywności podatnika i nie jest gwarantowana w sytuacji, gdy urząd skarbowy posiada już wiedzę o naruszeniu przepisów.
Według danych portalu: businessinsider.com.pl