Wtorek przyniósł wejście w życie nowelizacji ustawy o rzeczach znalezionych oraz Kodeksu cywilnego. Nowe regulacje precyzują procedury postępowania z odnalezionymi przedmiotami i wydłużają terminy ich odbioru przez uprawnione osoby. Zmiany te, choć dotyczą zasad obrotu rzeczami znalezionymi, mogą pośrednio wpływać na rynek nieruchomości i inwestycje, zwłaszcza w kontekście wartości znalezionych przedmiotów i możliwości ich odzyskania, co ma znaczenie dla stabilności majątkowej obywateli.
„Każdy z nas zgubił kiedyś telefon, klucze, słuchawki czy plecak. Chcemy poprzez te zmiany zwiększyć szansę na ich odzyskanie przez właścicieli” – podkreślił wiceminister sprawiedliwości Arkadiusz Myrcha po przyjęciu projektu noweli przez Radę Ministrów. Wskazywał wówczas, że celem nowelizacji przepisów jest „usprawnienie postępowań dotyczących rzeczy znalezionych”.

Według znowelizowanych przepisów postępowanie poszukiwawcze w celu odnalezienia osoby uprawnionej do odbioru rzeczy znalezionej prowadzi starosta właściwy ze względu na miejsce jej znalezienia, a nie – jak dotychczas – ze względu na miejsce zamieszkania znalazcy lub miejsce znalezienia rzeczy. **Podniesiono także próg kwoty znalezionych pieniędzy, którego przekroczenie obliguje do przekazania ich staroście – ze 100 zł do 5 proc. minimalnego wynagrodzenia za pracę**. Tym samym wprowadzony został mechanizm waloryzacji tej kwoty.
W kontekście rynku nieruchomości i inwestycji, podniesienie progu kwoty znalezionych pieniędzy, która obliguje do przekazania ich staroście, może mieć marginalne znaczenie. Jednakże mechanizm waloryzacji tej kwoty w przyszłości zapewni jej adekwatność do zmieniającej się sytuacji ekonomicznej. W szerszym ujęciu, pewność prawna i przejrzystość procedur dotyczących mienia, nawet drobnych kwot, buduje zaufanie do systemu prawnego, co jest pozytywnym sygnałem dla inwestorów. Jest to istotne również w kontekście oceny zdolności kredytowej, gdzie stabilność prawna i przewidywalność regulacji wpływają na postrzeganie ryzyka.
**Nowelizacja wprowadza także szczególny tryb postępowania ze znalezionymi dokumentami zawierającymi dane osobowe** – o ile dokumenty te nie zawierają wskazówek co do postępowania w razie ich znalezienia. Nowy tryb przewiduje, że w przypadku braku możliwości ustalenia właściciela dokumentów, mają one być przekazywane staroście w celu podjęcia czynności poszukiwawczych, a po bezskutecznym zakończeniu tych poszukiwań – niszczone.
W przypadku dokumentów o znaczeniu gospodarczym lub prawnym, które mogłyby ulec zniszczeniu, procedura ta wymaga odnalezienia właściciela w celu zapobieżenia potencjalnym stratom. Z punktu widzenia inwestycji, zwłaszcza w nieruchomości komercyjne czy projekty deweloperskie, kompletność dokumentacji jest kluczowa. Zabezpieczenie i szybkie odzyskanie ważnych dokumentów może wpływać na płynność transakcji i realizację projektów. W kontekście długoterminowych inwestycji, jak prognozowany rozwój rynku nieruchomości w 2026 roku, jasne procedury dotyczące dokumentów to istotny element stabilizujący otoczenie biznesowe.
W noweli **rozszerzono również katalog podmiotów uprawnionych do przyjmowania sprzętu i ekwipunku wojskowego. ** Poza przekazaniem takich przedmiotów staroście, możliwe jest również oddanie ich w najbliższej jednostce Żandarmerii Wojskowej. Z obowiązku przekazania staroście, w myśl znowelizowanych przepisów, wyłączone zostały rzeczy wymagające pozwolenia – w tym broń i amunicja – oraz rzeczy niebezpieczne, których oddanie wiązałoby się z zagrożeniem życia lub zdrowia. W przypadku odnalezienia takich przedmiotów znalazca ma teraz obowiązek zawiadomić Policję.
Zmiany te, choć specyficzne, pokazują dążenie do usprawnienia procedur i zwiększenia bezpieczeństwa. Dla inwestorów w sektorze budowlanym czy deweloperskim, choć nie dotyczą bezpośrednio rynku mieszkaniowego czy komercyjnego, świadczą o tendencji do uszczegóławiania przepisów, co może być postrzegane jako pozytywny sygnał w dłuższej perspektywie, sprzyjający przewidywalności inwestycyjnej.
Zmianie uległy także zasady postępowania z rzeczami znalezionymi w środkach transportu publicznego czy budynkach publicznych. Jeśli nie uda się ustalić właściciela rzeczy znalezionych w takich miejscach, ich zarządca ma obowiązek przekazania tych rzeczy staroście w ciągu 30 dni, a nie – jak dotychczas – 3 dni.
Wydłużenie terminu na przekazanie znalezionych przedmiotów przez zarządców przestrzeni publicznych może mieć pewne implikacje dla rynku nieruchomości. Szybsze procedury mogłyby potencjalnie przyspieszyć proces zwrotu wartościowych przedmiotów, wpływając na poczucie bezpieczeństwa ich właścicieli. W szerszym kontekście, efektywność administracyjna w zarządzaniu mieniem, nawet w tak specyficznych sytuacjach, ma znaczenie dla ogólnej oceny stabilności i efektywności gospodarczej kraju, co jest istotne dla postrzegania atrakcyjności inwestycyjnej Polski w perspektywie 2026 roku.
Nowelizacja umożliwia ponadto przechowywanie znalezionych środków pieniężnych w walucie obcej w kasie pancernej, skrytce sejfowej lub w banku. Wprowadzono również szczególne zasady dotyczące rzeczy umożliwiających dostęp do pomieszczeń i pojazdów oraz dokumentów z danymi osobowymi – po upływie terminów ich odebrania, przechodzą one na własność powiatu w celu zniszczenia.
Możliwość bezpiecznego przechowywania walut obcych oraz procedury dotyczące przedmiotów dostępowych i danych osobowych świadczą o dbałości o szczegóły w regulacjach. Dla inwestorów, zwłaszcza zagranicznych, jasne i bezpieczne procedury dotyczące mienia są ważne. W kontekście prognozowanego ożywienia na rynku nieruchomości i wzrostu cen w 2026 roku, takie detale mogą przyczyniać się do budowania pozytywnego wizerunku systemu prawnego i gospodarczego kraju, choć ich bezpośredni wpływ na decyzje inwestycyjne jest ograniczony.
Zmiany w Kodeksie cywilnym skracają z kolei termin odbioru rzeczy znalezionych do 6 miesięcy w przypadku imiennego wezwania oraz do roku w sytuacji, gdy dane uprawnionego są nieznane. Po upływie tych terminów rzecz staje się własnością znalazcy albo – w przypadku zabytków i materiałów archiwalnych – Skarbu Państwa.
Zmiana terminów odbioru rzeczy znalezionych nie wpływa bezpośrednio na rynek nieruchomości mieszkaniowych czy komercyjnych ani na trendy deweloperskie w 2026 roku. Jednakże, w przypadku znalezienia wartościowych przedmiotów, które mogą stanowić część dziedzictwa kulturowego lub historycznego, przejście własności na Skarb Państwa jest zgodne z zasadami ochrony dóbr narodowych. W szerszym kontekście, stabilne i przewidywalne prawo własności jest fundamentalne dla każdego rynku, w tym rynku nieruchomości.
Nowela została podpisana przez prezydenta 12 lutego br. Będzie miała zastosowanie do rzeczy znalezionych po jej wejściu w życie.
Ustawa o rzeczach znalezionych weszła w życie w czerwcu 2015 r. Prace nad nią były zaś prowadzone już od 2004 r., kiedy Trybunał Konstytucyjny uchylił odnoszący się do rzeczy znalezionych dekret z 1954 r. o likwidacji niepodjętych depozytów i nieodebranych rzeczy. TK uznał wówczas, że kwestie własności powinny być regulowane w ustawie. Ustawa z 2015 r. zastąpiła też dotychczasowe przepisy o rzeczach znalezionych zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z czerwca 1966 r. (PAP)
Wyniki Biznes Fakty:
* **Wzrost progu zgłoszenia znaleźnych pieniędzy:** Podniesiono limit kwoty znalezionych pieniędzy, od której należy je przekazać staroście, z 100 zł do 5% minimalnego wynagrodzenia za pracę, z mechanizmem waloryzacji. * **Procedury dotyczące dokumentów z danymi osobowymi:** Wprowadzono szczególny tryb postępowania ze znalezionymi dokumentami zawierającymi dane osobowe, w tym ich niszczenie po bezskutecznych próbach ustalenia właściciela. * **Rozszerzenie katalogu odbiorców sprzętu wojskowego:** Umożliwiono oddawanie znalezionego sprzętu wojskowego również w jednostkach Żandarmerii Wojskowej, z wyłączeniem przedmiotów niebezpiecznych. * **Zmiana terminu dla rzeczy znalezionych w transporcie publicznym:** Zarządcy takich miejsc mają teraz 30 dni (zamiast 3) na przekazanie rzeczy staroście, jeśli właściciel nie zostanie odnaleziony. * **Zmiany w terminach odbioru przez uprawnionych:** Skrócono terminy odbioru rzeczy znalezionych do 6 miesięcy (przy wezwaniu imiennym) i roku (przy nieznanych danych właściciela).
Oryginał artykułu : www.bankier.pl
