Kredyty frankowe: Podatek od zwrotu pieniędzy z nieważnej umowy
Unieważnienie umowy kredytu hipotecznego, często spotykane w sprawach dotyczących kredytów frankowych, może oznaczać dla kredytobiorcy znaczne środki finansowe. Zwykle obejmuje to zwrot wpłaconych kwot wraz z odsetkami. Pojawia się jednak pytanie, czy od otrzymanych pieniędzy należy zapłacić podatek dochodowy. Odpowiedź na to pytanie można znaleźć w najnowszych interpretacjach indywidualnych wydawanych przez Krajową Administrację Skarbową (KIS).
Przykład sprawy sądowej
Jedna z niedawnych interpretacji KIS dotyczy sytuacji małżeństwa, które w 2007 roku zaciągnęło dwa kredyty mieszkaniowe we franku szwajcarskim na łączną kwotę prawie 145 tysięcy franków. Kredyty były spłacane do 2021 roku. W tym samym roku złożyli pozew o zwrot ponad 665 tysięcy złotych wraz z odsetkami. W 2025 roku sąd okręgowy uznał umowy kredytowe za nieważne. Zasądził zwrot żądanej kwoty kapitału (665 tys. zł) oraz odsetki (277 tys. zł). Następnie doszło do wzajemnych rozliczeń między bankiem a kredytobiorcami (tzw. potrącenie i umorzenie wzajemnych wierzytelności), w wyniku czego bank zwrócił małżonkom ponad 582 tysiące złotych.
Stanowisko podatników i interpretacja organów podatkowych
Małżonkowie mieli wątpliwości co do opodatkowania otrzymanych środków. Złożyli wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, argumentując, że stwierdzenie nieważności umowy przez sąd oznacza, iż umowa nigdy nie wywoływała skutków prawnych. W ich ocenie, otrzymana kwota jest jedynie zwrotem nienależnie pobranych świadczeń i nie stanowi przychodu. Odsetki ustawowe za opóźnienie miały być zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT, a zwrot kosztów procesu – jako zwrot poniesionych wydatków – również niepodlegający opodatkowaniu.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 2 czerwca 2026 r. (sygn. 0115-KDST2-1.4011.245.2026.1.AP) zgodził się ze stanowiskiem podatników. Organ podatkowy wyjaśnił, że w wyniku potrącenia wierzytelności obie strony są zwolnione ze swoich zobowiązań, co oznacza, że ich długi są traktowane jako spłacone. Otrzymana przez małżonków kwota stanowi zwrot wcześniej wpłaconych bankowi środków. W związku z tym nie nastąpiło faktyczne przysporzenie majątkowe, które można by uznać za przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Kwota ta jest neutralna podatkowo.
Organ podatkowy potwierdził również, że zwrócone koszty procesu nie stanowią przysporzenia majątkowego, gdyż jest to jedynie zwrot poniesionych przez małżonków wydatków.
Co do odsetek zasądzonych za nieterminową wypłatę należności, Dyrektor KIS uznał je za przychód małżonków, ale jednocześnie stwierdził, że są one zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 95b ustawy o PIT. Zwolnienie to ma zastosowanie, gdy odsetki są naliczane z tytułu nieterminowej wypłaty należności, a świadczenia, od których są naliczane, nie podlegają opodatkowaniu, są zwolnione z opodatkowania lub zaniechano od nich poboru podatku. Oba warunki zostały spełnione.
Powtarzalne stanowisko organów podatkowych w 2026 roku
Dyrektor KIS prezentuje jednolite stanowisko we wszystkich wydanych w 2026 roku interpretacjach indywidualnych dotyczących skutków podatkowych unieważnienia kredytu hipotecznego (w tym frankowego). Podobne ustalenia można znaleźć w interpretacjach:
- Z 8 stycznia 2026 r. (sygn. 0115-KDWT.4011.236.2025.2.JŁR)
- Z 20 marca 2026 r. (sygn. 0114-KDIP3-2.4011.56.2026.3.MJ)
- Z 1 kwietnia 2026 r. (sygn. 0115-KDIT1.4011.128.2026.2.MN)
- Z 1 kwietnia 2026 r. (sygn. 0112-KDIL2-1.4011.103.2026.2.KP) – mimo uznania stanowiska podatnika za nieprawidłowe, uzasadnienie potwierdziło brak opodatkowania zwrotu kapitału i zwolnienie z podatku odsetek.
- Z 8 kwietnia 2026 r. (sygn. 0112-KDIL2-1.4011.155.2026.1.KP)
- Z 24 kwietnia 2026 r. (sygn. 0114-KDIP3-2.4011.282.2026.2.MG) – zaznaczono, że nie ma zastosowania rozporządzenie dotyczące zaniechania poboru podatku od dochodów związanych z kredytem hipotecznym, ponieważ odsetki, choć są przychodem, są zwolnione z podatku.
- Z 18 maja 2026 r. (sygn. 0115-KDIT1.4011.202.2026.1.DB)
- Z 20 maja 2026 r. (sygn. 0115-KDIT1.4011.271.2026.2.MK)
- Z 20 maja 2026 r. (sygn. 0112-KDIL2-1.4011.234.2026.2.DJ)
Wyniki Biznes Fakty:
W 2026 roku polscy przedsiębiorcy, których umowy kredytowe zostały unieważnione przez sąd (szczególnie w kontekście tzw. kredytów frankowych), mogą odetchnąć z ulgą w kwestii podatków. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą organów skarbowych, zwrot kapitału kredytowego otrzymany w wyniku stwierdzenia nieważności umowy nie jest traktowany jako przychód podlegający opodatkowaniu. Oznacza to brak konieczności zapłaty podatku dochodowego od tych środków. Co więcej, odsetki zasądzone z tytułu nieterminowego zwrotu tych kwot, choć formalnie stanowią przychód, są zwolnione z podatku na mocy przepisów Ustawy o PIT. Przedsiębiorcy, którzy ponieśli koszty postępowania sądowego, również nie zapłacą od nich podatku, gdyż jest to jedynie zwrot faktycznie poniesionych wydatków. Te regulacje minimalizują negatywne skutki finansowe dla firm i osób fizycznych w wyniku rozwiązywania umów kredytowych na drodze sądowej, koncentrując się na przywróceniu stanu sprzed zawarcia wadliwej umowy, zamiast tworzeniu nowego zobowiązania podatkowego.
Więcej informacji na : businessinsider.com.pl