**Elon Musk a Rola Państwa w Kształtowaniu Potęgi Biznesowej: Perspektywa Makroekonomiczna** Obecnie Elon Musk jest powszechnie uznawany za pierwszego bilionera na świecie. Jednak droga do tego bezprecedensowego majątku nie była wyłącznie wynikiem innowacji technologicznych czy zaufania inwestorów. Jak podkreślają eksperci, istotną rolę w ekspansji jego imperium odegrało szeroko zakrojone wsparcie ze strony państwa amerykańskiego, co sugeruje analiza CNN. — **Bez państwowego wsparcia (Tesli i SpaceX) prawdopodobnie nie doszłyby do skutku** — stwierdził Ross Gerber, prezes Gerber Kawasaki, jednego z pierwszych inwestorów Tesli, cytowany przez CNN. Choć obecna kapitalizacja rynkowa Tesli przekracza 1,5 biliona dolarów, a SpaceX zalicza się do najcenniejszych prywatnych spółek globalnie, obie firmy w początkowych fazach swojej działalności zmagały się z poważnymi wyzwaniami finansowymi. Kluczowe okazały się rządowe granty, subsydia, kontrakty publiczne oraz programy wsparcia. **NASA jako Akcelerator Rozwoju SpaceX** Momentem przełomowym dla SpaceX było przyznanie przez NASA w 2006 roku grantu w wysokości 278 milionów dolarów na rozwój rakiety Falcon i kapsuły Dragon. Był to pierwszy z serii grantów, których łączna wartość przekroczyła 500 milionów dolarów. Według Caseya Dreiera z Planetary Society, stanowiło to około połowy kapitału zgromadzonego przez firmę do tamtego momentu. W tym strategicznym okresie Stany Zjednoczone poszukiwały następcy dla wygaszanego programu wahadłowców kosmicznych. Publiczne środki pozwoliły SpaceX na rozwój kluczowych technologii, które później ugruntowały jego pozycję jako dominującego gracza w sektorze kosmicznym. Szczególnie kluczowy okazał się rok 2008. Kiedy środki finansowe firmy zaczęły się wyczerpywać, NASA zawarła ze SpaceX kontrakt opiewający na 1,6 miliarda dolarów. Sam Musk wielokrotnie przyznawał, że bez tego wsparcia ze strony agencji firma mogłaby nie przetrwać. — **Faktem jest, że bez pomocy NASA nie moglibyśmy założyć SpaceX ani nie doszlibyśmy do tego punktu** — powiedział przedsiębiorca w 2012 roku. **Tesla: Wzrost Napędzany Pożyczkami i Ulgi Podatkowe** Podobną rolę, choć w nieco innej formie, odegrało państwo w historii Tesli. Na początku 2010 roku firma sprzedawała zaledwie niespełna dwa tysiące samochodów rocznie. Wkrótce potem otrzymała niskooprocentowaną pożyczkę od Departamentu Energii USA w wysokości 465 milionów dolarów. Środki te umożliwiły sfinansowanie rozwoju modelu Tesla Model S, który stał się pierwszym znaczącym sukcesem komercyjnym marki. Mimo że pożyczka została spłacona przed terminem, jej udzielenie było krytyczne dla przetrwania przedsiębiorstwa. Dodatkowym bodźcem były federalne ulgi podatkowe dla nabywców samochodów elektrycznych. Przed zakończeniem tego programu w 2019 roku, klienci Tesli skorzystali z ulg o łącznej wartości szacowanej na 3,4 miliarda dolarów. Pozwoliło to firmie na utrzymanie wyższych cen pojazdów i generowanie wyższych przychodów. **Kredyty Emisyjne jako Źródło Zysków** Jeszcze większe znaczenie dla stabilności finansowej Tesli miał system kredytów emisyjnych. Zgodnie z amerykańskimi regulacjami, producenci samochodów, którzy nie spełniali norm dotyczących emisji spalin, byli zobowiązani do zakupu specjalnych certyfikatów od firm produkujących pojazdy niskoemisyjne. Ponieważ Tesla sprzedaje wyłącznie samochody elektryczne, stała się głównym dostawcą tych certyfikatów dla konkurencji. W latach 2008-2019 sprzedaż certyfikatów przyniosła firmie ponad 2 miliardy dolarów, a od 2019 roku wpływy z tego źródła wzrosły o kolejne 12,3 miliarda dolarów. Znaczenie tych środków było ogromne. Sam Musk przyznał w 2020 roku, że jeszcze rok wcześniej Tesla była bliska bankructwa. Dopiero w 2021 roku spółka po raz pierwszy wykazała zysk, który nie uwzględniał przychodów ze sprzedaży kredytów emisyjnych. **Państwowe Inwestycje a Zwrot dla Społeczeństwa** Obecna wartość majątku Elona Muska wynika przede wszystkim z wiary inwestorów w przyszłość Tesli, opartej na projektach autonomicznych taksówek i robotów humanoidalnych. Jednak eksperci podkreślają, że bez publicznego wsparcia na wczesnym etapie rozwoju, ani Tesla, ani SpaceX prawdopodobnie nie osiągnęłyby obecnej pozycji. Ross Gerber nie kwestionuje zasadności pomocy państwa dla firm Muska, ale uważa, że podatnicy nie skorzystali na niej w pełni. — **Okazało się, że istnienie tych firm było zdecydowanie korzystne dla rządu, Ameryki i społeczeństwa, więc nie żałuję, że rząd przekazał mu te pieniądze. Błędem rządu było to, że nie nabył udziałów w tych spółkach** — ocenia inwestor. Jego zdaniem rząd USA, wspierając rozwój przedsiębiorstw Muska miliardami dolarów, powinien był otrzymać udziały w spółkach. Wówczas część ogromnego wzrostu ich wartości trafiłaby bezpośrednio do amerykańskich podatników, którzy pomogli sfinansować ich rozwój. *** **Wyniki Biznes Fakty:** * **Wsparcie Rządowe jako Katalizator:** Analiza wskazuje, że znaczące granty, pożyczki i kontrakty rządowe były kluczowe dla przetrwania i rozwoju zarówno Tesli, jak i SpaceX na wczesnych etapach ich działalności. * **NASA i SpaceX:** Granty NASA (ponad 500 mln USD) oraz kontrakt o wartości 1,6 mld USD w 2008 roku były decydujące dla rozwoju SpaceX. * **Departament Energii i Tesla:** Pożyczka Departamentu Energii USA w wysokości 465 mln USD umożliwiła rozwój Tesli Model S. * **Ulgi Podatkowe dla Tesli:** Klienci Tesli skorzystali z federalnych ulg podatkowych na łączną kwotę ok. 3,4 mld USD. * **Przychody z Kredytów Emisyjnych:** Sprzedaż certyfikatów emisyjnych przyniosła Tesli ponad 2 mld USD (2008-2019) i dodatkowe 12,3 mld USD od 2019 roku. * **Krytyka modelu Inwestycyjnego:** Eksperci sugerują, że rząd USA, wspierając firmy Muska miliardami, powinien był nabyć udziały, co pozwoliłoby na bezpośredni zwrot dla podatników.
Więcej informacji na stronie : businessinsider.com.pl
