Przeanalizowaliśmy najświeższe ogólnodostępne dane od Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, zestawiając je z danymi rządowymi. Problemy z finansowaniem Narodowego Funduszu Zdrowia mogą spowodować, że nastąpi kolejny sukces fundacji, ale nie tylko w kontekście sumy zgromadzonych środków, lecz również w odniesieniu do zaangażowania w finansowanie sprzętu w publicznych placówkach medycznych. Bowiem do listopada minionego roku z budżetu wydatkowano na cele inwestycyjne w ochronie zdrowia mniej niż połowę planowanych na cały rok nakładów tego rodzaju. Zatem akcje zbiórkowe na WOŚP pokryły blisko co czwarty wydatek inwestycyjny w publicznej służbie zdrowia.
[materiał poprawiony]
Zeszłoroczny 33. finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy ustanowił rekord. Jednak nie chodzi o samo bicie kolejnych rekordów, ale o osiąganie celów, czyli uzupełnianie braków w publicznej opiece zdrowotnej poprzez dostarczanie sprzętu niezbędnego do ratowania życia. A fundusze na ten cel w ostatni weekend stycznia fundacja będzie gromadzić już 34. raz z kolei.
Podsumowanie WOŚP
Zestawienie danych z minionego 33. finału WOŚP ze stycznia 2025 r. wykazało wynik zbiórki, pochodzący z licytacji i innych źródeł, wynoszący 289 mln zł. To obecny rekord, który fundacja zamierza poprawić w tym roku.
Dalsza część artykułu pod wideo:
Szlachetna Paczka przygotowała raport o ubóstwie w Polsce
Rok wcześniej WOŚP zebrała w trakcie finału 282 mln zł, lecz ogólnie w ciągu 12 miesięcy 2024 r. — 361 mln zł. Według ostatniego dostępnego sprawozdania ze środków zebranych podczas Finału 88,5 proc. zasiliło zakup sprzętu medycznego. Pozostałe środki przeznaczono na realizację programów leczniczych, szkoleń oraz na koszty organizacji samego finału (14,3 mln zł). Całkowite koszty administracyjne fundacji (13,5 mln zł) i finansowanie dorocznego festiwalu Poland Rock (12,5 mln zł) są poza rozliczeniem Finału, czyli zostały rozliczone głównie z innych zbiórek, w tym z 1,5 proc. PIT.
Na sprzęt medyczny, szczególnie dla oddziałów pulmonologicznych szpitali, według danych WOŚP, trafiło 249 mln zł w 2024 r., i zakładając, że w 2025 r. proporcja wpływów do wydatków na sprzęt pozostała podobna, to oznacza to, że kolejne 256 mln zł poszło na zakup urządzeń. To znaczy „co najmniej 256 mln zł”, ponieważ fundacja po rozliczeniu 33. finału na pewno zebrała jeszcze jakieś środki, choćby z 1,5 proc. PIT.
WOŚP a wydatki publiczne
Porównajmy teraz te środki z nakładami publicznymi. W 2025 r., od stycznia do listopada, budżet państwa wydał na finansowanie potrzeb inwestycyjnych ochrony zdrowia jedynie 1,1 mld zł (suma wydatków z budżetu państwa, budżetu wojewodów i funduszy europejskich). Używamy słowa „jedynie” nie dlatego, że to mała kwota, ale dlatego, że to niecałe 42 proc. planów zatwierdzonych w budżecie po zmianach. Patrząc na budżet pierwotny, ten sprzed zmian, sytuacja wygląda jeszcze gorzej, bo tylko 34,5 proc. przewidzianych kwot trafiło na sprzęt, ambulanse czy obiekty budowlane.
O trudnościach z finansowaniem służby zdrowia w obliczu wysokich deficytów budżetowych mówi się ostatnio coraz częściej, i gdyby rząd nie zamierzał w grudniu uzupełnić planowanej sumy, to z WOŚP sfinansowane byłoby aż 25,1 proc. wydatków inwestycyjnych w służbie zdrowia. Byłby to rekord wszech czasów. Poprzedni został ustanowiony w 2024 r. i wynosił 14,4 proc.
HtmlCode
Należy jednak pamiętać, że w grudniu dotychczas często finalizowano na ostatnią chwilę znaczące inwestycje w państwowym lecznictwie. W 2024 r. w grudniu wydano aż 1,3 mld zł na wydatki inwestycyjne budżetu na ochronę zdrowia. Gdyby sytuacja powtórzyła się w 2025 r., to mielibyśmy poniżej 2,5 mld zł łącznie z budżetu państwa, środków wojewodów i ze środków unijnych. Wtedy udział WOŚP obniżyłby się do 11 proc.
To, czy rząd zrealizuje w pełni swoje zamierzenia, nie jest jednak do końca pewne. O niedoborze w finansowaniu publicznej opieki zdrowotnej mówi się już coraz głośniej. Narodowemu Funduszowi Zdrowia może brakować rocznie nawet 30 mld zł. To z tego powodu likwidowane są oddziały położnicze i wstrzymywane realizacje zabiegów. Państwo redukuje wydatki, które są już i tak obciążone innymi celami z powodu rekordowych luk budżetowych w 2025 i 2026 r. Poszukuje się oszczędności, a ucierpieć na tym mogą właśnie wydatki inwestycyjne na rzecz szpitali i przychodni.
W takiej sytuacji sprzęt dostarczany każdego roku przez WOŚP to dla służby zdrowia prawdziwy ratunek. Urządzenia z charakterystycznymi naklejkami-serduszkami będą stanowić wtedy coraz większą część wyposażenia sal w publicznych szpitalach i umożliwią ratowanie życia, które nie byłoby możliwe bez tych środków.
Autor: Jacek Frączyk, redaktor Business Insider Polska
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.