[cite: 15, 16] **Analiza Trendów Inflacyjnych w Polsce: Kwietniowe Podwyżki Używek i Spadki Ceny Tłuszczów – Perspektywa Makroekonomiczna** Kwiecień br. przyniósł dalsze zróżnicowanie dynamiki cen w polskiej gospodarce, co znajduje odzwierciedlenie w najnowszych danych. Jak wynika z analizy UCE Research i Uniwersytetów WSB Merito, w ujęciu *year-on-year* zaobserwowano znaczący wzrost cen w kategorii używek, które podrożały średnio o 8,1%. Jednocześnie utrzymał się trend spadkowy w segmencie produktów tłuszczowych, odnotowując obniżkę o 9,5%. Ta dwutorowość zjawisk inflacyjnych wymaga pogłębionej analizy z uwzględnieniem czynników makroekonomicznych, w tym wpływu NBP i globalnych trendów.
fot. Andrzej Hulimka / / FORUM **Czynniki Wzrostu Cen Używek i Powiązanych Kategorii** Eksperci wskazują, że podwyżki w kategorii używek, obejmującej m.in. kawę, kakao i herbatę, są silnie skorelowane z globalnymi cenami surowców i czynnikami klimatycznymi. Dr Joanna Myślińska-Wieprow z Uniwersytetu WSB Merito podkreśla, że opóźniony reakcja handlu detalicznego na spadki cen na światowych giełdach może wpływać na utrzymywanie się wyższych cen w krajowej dystrybucji. Dodatkowo, w przypadku alkoholi, czynnikiem wzrostu cen jest również stawka akcyzy. W ujęciu *year-on-year*, używki odnotowały wzrost cen o 8,1% (wobec 11,1% w marcu i 10,3% w lutym). Z kolei słodycze i desery podrożały o 7,6% rdr (vs. 9,3% w marcu i 7,3% w lutym), a napoje odnotowały dynamikę 5,8% (w porównaniu do 2,2% i 4,5% w poprzednich miesiącach). Dr Artur Fiks z Uniwersytetu WSB Merito zwraca uwagę na znaczący wzrost cen herbaty (ponad 20% rdr w kwietniu), który istotnie wpływa na średnią dla kategorii używek. W przypadku słodyczy i napojów, istotną rolę odgrywają rosnące koszty półproduktów, produkcji i transportu, a także ograniczenie skali promocji przez sieci handlowe. Dane wskazują również na wzrost cen produktów sypkich o 5,6% rdr (wobec 4,3% w marcu i 0,8% w lutym) oraz mięsa o 4,8% rdr (wobec 5,4% w poprzednich miesiącach). Nabiał odnotował niewielki wzrost o 0,6% rdr, po wcześniejszym spadku i wzroście. Dr Fiks podsumowuje, że podwyżki w tych kategoriach odzwierciedlają wzrosty cen na światowych rynkach hurtowych. Utrzymanie się niekorzystnej sytuacji geopolitycznej może skutkować dalszymi wzrostami cen produktów żywnościowych w nadchodzących miesiącach. **Spadki Cen Produktów Tłuszczowych – Analiza i Perspektywy** Kwiecień przyniósł kontynuację trendu spadkowego w kategorii produktów tłuszczowych, gdzie średnie ceny obniżyły się o 9,5% rdr. Jest to kontynuacja spadków z poprzednich miesięcy (7,7% w marcu i 4,8% w lutym). Potaniały również dodatki spożywcze (-1,5% rdr). Dr Myślińska-Wieprow wyjaśnia, że obecne obniżki cen produktów tłuszczowych są w dużej mierze efektem wysokiej bazy cenowej z ubiegłego roku, kiedy to odnotowano znaczące wzrosty (np. masło o 11,5%). Spadki te można interpretować jako statystyczne odbicie. Dodatkowo, rynek tłuszczów mógł osiągnąć chwilowe nasycenie, a obniżeniu cen sprzyjały niższe ceny niektórych surowców, mimo relatywnie wysokich notowań rzepaku. Dr Fiks zwraca uwagę na wpływ strategii cenowych sieci handlowych, w tym tzw. wojen cenowych, które szczególnie widoczne są w segmencie masła. Promocje obejmujące ten produkt mogą znacząco wpływać na średnią cenę w kategorii. **Kontekst Makroekonomiczny i Rola NBP** Obserwowane trendy cenowe mają bezpośrednie przełożenie na ogólny poziom inflacji w Polsce, będący kluczowym wskaźnikiem dla polityki pieniężnej Narodowego Banku Polskiego. Wysoka dynamika cen używek, powiązana z globalnymi czynnikami kosztowymi i kursowymi, stanowi wyzwanie dla celu inflacyjnego banku centralnego. Z drugiej strony, spadki cen w kategorii produktów tłuszczowych, choć częściowo wynikające z efektów bazowych i strategii handlowych, mogą przyczyniać się do łagodzenia presji inflacyjnej. Polityka NBP, w tym wysokość stóp procentowych, ma na celu stabilizację inflacji. W kontekście obecnych danych, bank centralny z pewnością bierze pod uwagę zarówno presje kosztowe na rynkach światowych, jak i ich przełożenie na krajową konsumpcję, a także czynniki wewnętrzne, takie jak konkurencja na rynku detalicznym. Istotne dla kształtowania się inflacji w kolejnych miesiącach będą również globalne tendencje rynkowe, stabilność geopolityczna oraz kurs złotego. **Wyniki Biznes Fakty:** * W kwietniu br. odnotowano wzrost cen używek (8,1% rdr) i dalsze spadki cen produktów tłuszczowych (-9,5% rdr). * Herbata odnotowała znaczący wzrost cen (ponad 20% rdr), podnosząc średnią w kategorii używek. * Spadki cen produktów tłuszczowych są częściowo wynikiem efektów bazowych z ubiegłego roku. * Wojny cenowe prowadzone przez sieci handlowe wpływają na dynamikę cen niektórych produktów, m.in. masła. * Czynniki globalne, takie jak ceny surowców i sytuacja geopolityczna, mają istotny wpływ na polskie ceny detaliczne. * Trendy inflacyjne mają znaczenie dla kształtowania polityki pieniężnej NBP.
