W czwartek Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Karol Nawrocki zawetował nowelizację ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa (KRS). Tego samego dnia opublikował własny projekt przepisów dotyczących sądownictwa, który został już skierowany do Sejmu. Prezydent nie wyklucza poddania swoich propozycji pod referendum, jeśli zostaną one odrzucone.
Decyzja Prezydenta o zawetowaniu nowelizacji przygotowanej przez rząd koalicyjny poprzedziła przedstawienie jego własnej propozycji legislacyjnej.
– W związku z postępującym rozkładem wymiaru sprawiedliwości, tak jak wcześniej zapowiadałem, przedstawiam własny projekt ustawy o przywróceniu prawa do sądu oraz rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, oparty na trzech konkretnych zasadach: bezstronności sądów, niepodważalności orzeczeń, potwierdzeniu statusu prawidłowo nominowanych sędziów – oświadczył Prezydent Karol Nawrocki w nagraniu opublikowanym na platformie X. Zapowiedział również, że w przypadku odrzucenia propozycji dialogu, zwróci się do Narodu z wnioskiem o przeprowadzenie referendum w sprawie przywrócenia normalności w funkcjonowaniu sądów. – Niech zdecydują obywatele. To ich głos zawsze jest najważniejszy – podkreślił.
Zobacz też: Nawrocki zaskoczył wszystkich! Jego projekt może rozpętać największy kryzys w sądach od czasów Ziobry
Propozycje Prezydenta w Projekcie Ustawy
Prezydencki projekt ustawy, składający się z 26 artykułów i posiadający 40-stronicowe uzasadnienie, zawiera szereg istotnych propozycji:
Zakaz kwestionowania organów konstytucyjnych. Projekt przewiduje wprowadzenie zakazu dla sędziów, aby nie mogli oni podważać istnienia ani kompetencji organów konstytucyjnych państwa, takich jak Trybunał Konstytucyjny czy Krajowa Rada Sądownictwa. Obejmuje to również zakaz kwestionowania orzeczeń wydawanych przez Trybunał Konstytucyjny.
Gwarancja legalności nominacji sędziowskich. Żaden sąd ani inny organ nie będzie uprawniony do oceny legalności powołania sędziego lub asesora sądowego ani do kwestionowania orzeczeń wydanych z ich udziałem. Ma to zapewnić stabilność orzeczeń sądowych.
Sankcja nieważności dla aktów prawnych. Wprowadza się sankcję nieważności dla wszelkich aktów prawnych i orzeczeń sądowych, które zostaną oparte na kwestionowaniu statusu sędziego lub asesora sądowego. Oznacza to, że takie akty będą uznawane za niebyłe.
Obowiązek ujawniania informacji przez sędziów. Sędziowie będą zobowiązani do ujawniania na wniosek strony informacji dotyczących ich przynależności organizacyjnej, działalności w stowarzyszeniach, fundacjach lub – historycznie – partiach politycznych. Ma to zwiększyć transparentność.
Dyscyplinowanie sędziów. Umiejętne odmówienie przez sędziego orzekania zostanie uznane za równoznaczne ze zrzeczeniem się urzędu. Projekt definiuje zamknięty katalog przypadków, które będą kwalifikowane jako taka odmowa.
Zakaz działalności politycznej. Sędziowie i asesorzy sądowi nie będą mogli być członkami partii politycznych, związków zawodowych ani stowarzyszeń, których statut nakazuje podporządkowanie się uchwałom władz tych organizacji. Celem jest zapewnienie neutralności politycznej.
Odpowiedzialność dyscyplinarna i karna. Projekt wprowadza katalog przewinień dyscyplinarnych oraz odpowiedzialność karną za działania naruszające konstytucyjny ustrój państwa. Nowe przepisy przewidują kary pozbawienia wolności do 5 lat za kwestionowanie uprawnień konstytucyjnych organów państwa oraz za ocenę legalności powołań sędziowskich przez funkcjonariuszy publicznych.
Konkursy na stanowiska sędziowskie i regulaminy sądów. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej proponuje ogłaszanie informacji o wolnych stanowiskach sędziowskich oraz przejęcie odpowiedzialności za tworzenie regulaminów wewnętrznego urzędowania sądów. Obecnie procedurę konkursową na stanowiska sędziowskie inicjuje Minister Sprawiedliwości poprzez obwieszczenie o wolnych stanowiskach.
Czytaj też: Prezydent zdecydował w sprawie Lex Huawei. Chodzi o bezpieczeństwo
Modyfikacje w Przepisach Dotyczących Przewlekłości Postępowań
Projekt przewiduje również istotne zmiany w ustawie o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. W uzasadnieniu projektu podkreślono, że kwestionowanie statusu sędziów prowadzi do przewlekłości postępowań sądowych, co stanowi naruszenie konstytucyjnego prawa obywateli do sprawnego rozpatrzenia ich sprawy.
Uzasadnienie projektu zwraca uwagę na narastającą anarchizację wymiaru sprawiedliwości i działania sędziów, którzy – zdaniem autorów projektu – pod pozorem „przywracania praworządności” dopuszczają się rażących naruszeń prawa. Prezydent, jako gwarant przestrzegania Konstytucji, uznaje za niezbędne podjęcie inicjatywy ustawodawczej w celu przywrócenia ładu konstytucyjnego, zapobieżenia dalszej anarchizacji systemu sądownictwa oraz wyeliminowania bezkarności funkcjonariuszy publicznych.
Projekt zakłada również konieczność wprowadzenia nowych narzędzi prawnych, które mają zapewnić respektowanie porządku konstytucyjnego, utrzymanie właściwej równowagi między władzami, zagwarantowanie obywatelom prawa do sądu oraz odbudowanie zaufania społeczeństwa do wymiaru sprawiedliwości.
Projekt ustawy wraz z jego uzasadnieniem są dostępne na stronie internetowej Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz na stronie Sejmu.
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco i obserwuj nas w Google.
Wyniki Biznes Fakty:
- Prezydent Karol Nawrocki zawetował nowelizację ustawy o KRS i przedstawił własny projekt.
- Projekt prezydencki zakłada m.in. zakaz kwestionowania organów konstytucyjnych, gwarancję legalności nominacji sędziowskich oraz sankcję nieważności dla aktów opartych na kwestionowaniu statusu sędziego.
- Wprowadzone zostają nowe regulacje dotyczące odpowiedzialności dyscyplinarnej i karnej sędziów, a także zakaz ich działalności politycznej.
- Projekt przewiduje zmiany w przepisach o przewlekłości postępowań sądowych, mające na celu zapewnienie obywatelom prawa do szybkiego rozpatrzenia sprawy.
- Prezydent zapowiedział możliwość referendum w przypadku odrzucenia jego propozycji przez parlament.
- Nowe przepisy mają na celu przywrócenie ładu konstytucyjnego i odbudowanie zaufania do wymiaru sprawiedliwości.
Źródło wiadomości : businessinsider.com.pl