Podsumowanie działalności sądów administracyjnych za 2025 rok wskazuje, że największy odsetek składanych skarg dotyczy spraw podatkowych – jest to blisko 25% wszystkich spraw, a w większości z nich podatnicy nie odnoszą sukcesu.
Dla przedsiębiorców, którzy rozważają ścieżkę sądową, kluczowe jest zrozumienie statystycznych szans na wygraną oraz czasu oczekiwania na rozstrzygnięcie. W 2025 roku do sądów administracyjnych wpłynęło blisko 100 tysięcy spraw.
Proces rozpatrywania spraw podatkowych przez Wojewódzkie Sądy Administracyjne (WSA)
Podobnie jak w latach poprzednich, dominującą kategorię spraw w sądach administracyjnych stanowiły podatki, w tym skargi na decyzje organów podatkowych oraz interpretacje indywidualne.
Z ogólnej liczby spraw rozpatrzonych przez WSA, około 40% zostało rozstrzygniętych na rozprawach jawnych, natomiast nieco ponad 60% zakończyło się na posiedzeniach niejawnych. Przedsiębiorcy, dla których istotna jest jawność postępowania, powinni wyraźnie zaznaczyć ten wymóg w swojej skardze do sądu.
Należy przygotować się na długi czas oczekiwania. Średni czas rozpatrywania sprawy w WSA w 2025 roku wynosił blisko cztery i pół miesiąca. Czas ten może się jednak znacznie różnić w zależności od konkretnego sądu. W WSA w Warszawie okres oczekiwania na wyrok może sięgnąć nawet roku, podczas gdy w WSA w Olsztynie postępowanie może być znacznie krótsze.
W WSA sprawy dotyczące podatków stanowiły około 22% wszystkich rozpatrywanych spraw. Sąd załatwił ponad 12,1 tysiąca takich skarg, z czego uwzględniono nieco ponad 28% (3421 skarg). Oznacza to, że statystycznie podatnicy mają około 28% szans na wygraną w sprawach podatkowych przed WSA.
Sytuacja przedstawia się odmiennie w przypadku interpretacji indywidualnych. W poprzednich latach odsetek wygranych przez podatników spraw interpretacyjnych przed WSA przekraczał 50%. Niestety, sprawozdanie Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) za 2025 rok nie zawiera szczegółowych danych na ten temat.
Z dostępnych informacji wynika, że w sprawach tzw. wymiarowych, czyli tych, w których organy podatkowe wydają decyzje, częściej wygrywa organ podatkowy. Natomiast w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnych, większe szanse na sukces mają podatnicy.
Warto zaznaczyć, że większość spraw trafiających do WSA kończy się już na tym etapie. Około 76% spraw zostało prawomocnie rozstrzygniętych przez wojewódzkie sądy administracyjne.
Szansę na wygraną w sprawach podatkowych przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (NSA)
Jeśli sprawa trafia do NSA, zazwyczaj jest rozpatrywana na rozprawie. W 2025 roku NSA rozpatrzył 60% spraw na jawnych rozprawach, a niecałe 40% na posiedzeniach niejawnych.
Sąd kasacyjny w dalszym ciągu koncentruje się głównie na sprawach podatkowych, które stanowiły ponad 28% rozpoznanych skarg w ubiegłym roku. NSA rozstrzygnął łącznie prawie 5900 skarg kasacyjnych w sprawach podatkowych.
Najwięcej skarg kasacyjnych dotyczyło:
- VAT – 32,57%
- PIT – 16,40%
- CIT – 13,24%
- Podatku od nieruchomości – 11,82%
NSA rozpatrzył również ponad 1100 skarg kasacyjnych na interpretacje indywidualne dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (interpretacje stanowiły ponad 22% wszystkich skarg kasacyjnych w sprawach podatkowych zarejestrowanych w Izbie Finansowej), 44 skargi kasacyjne dotyczące Wiążących Informacji Stawkowych (WIS) oraz dwie skargi kasacyjne na opinie zabezpieczające.
Szansę na wygraną w NSA są jednak niewielkie. Sąd uwzględnił około 20% wszystkich skarg kasacyjnych, zarówno w sprawach podatkowych, jak i pozostałych.
Średni czas oczekiwania na rozstrzygnięcie sprawy w NSA wynosił w 2025 roku ponad 17 miesięcy, czyli ponad półtora roku.
Łącznie, na rozstrzygnięcie sprawy podatkowej przez WSA i NSA, przedsiębiorcy mogą oczekiwać nawet 2,5 roku.
Wyniki Biznes Fakty:
Podsumowując, dane z 2025 roku pokazują, że przedsiębiorcy nadal napotykają trudności w sprawach podatkowych przed sądami administracyjnymi. Statystycznie, szanse na wygraną w WSA wynoszą około 28% w sprawach podatkowych (wyższe w interpretacjach indywidualnych), a w NSA spadają do około 20% wszystkich skarg kasacyjnych. Długi czas oczekiwania na prawomocne rozstrzygnięcie (łącznie nawet 2,5 roku) stanowi istotne wyzwanie dla płynności finansowej i planowania strategicznego firm. W kontekście przyszłych regulacji z 2026 roku, przedsiębiorcy powinni uwzględniać potencjalne ryzyka związane z postępowaniami sądowymi i rozważyć alternatywne metody rozwiązywania sporów lub prewencyjne doradztwo podatkowe, aby zminimalizować potrzebę angażowania sądów administracyjnych.
Według danych portalu: businessinsider.com.pl