Nie przewiduje się podwyższenia kwoty wolnej od podatku ani progu podatkowego PIT do 140 tys. zł. Ministerstwo Finansów zamierza jednak uszczelnić system podatkowy, wprowadzając punktowe podwyżki podatków dla wybranych grup obywateli.
Ze względu na obecną sytuację budżetową, obniżki podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) są wykluczone. Rząd poszukuje dodatkowych źródeł dochodów, co przekłada się na zmiany niekorzystne dla przeciętnych podatników i firm. Projekt obszernej nowelizacji ustawy o PIT przewiduje te zmiany, które mają na celu uszczelnienie systemu podatkowego. Pod pojęciem „uszczelnienia” często kryją się podwyżki podatków, ograniczenie ulg i preferencji podatkowych oraz eliminacja możliwości stosowania legalnych metod optymalizacji podatkowej.
Ministerstwo Finansów proponuje między innymi wprowadzenie nowych warunków korzystania z ulgi mieszkaniowej oraz modyfikację opodatkowania dochodów ze sprzedaży rzeczy uzyskanych w drodze darowizny (np. samochodów poleasingowych). Resort planuje również zmiany dotyczące preferencyjnego opodatkowania dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej (IP Box) oraz ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Projekt zawiera także jedną korzystną zmianę, dotyczącą małżonków nieposiadających wspólności majątkowej.
Proponowane zmiany mają wejść w życie od 2027 roku. Projekt powinien zostać przyjęty przez rząd w najbliższym czasie.
Ulga mieszkaniowa: znaczące ograniczenia
Zgodnie z projektem, podatnik będzie mógł skorzystać z ulgi mieszkaniowej nie częściej niż raz na trzy lata. Ministerstwo Finansów uzasadnia tę zmianę potrzebą „ograniczenia możliwości wielokrotnego korzystania z preferencji w krótkich odstępach czasu”. Celem jest zapobieżenie sytuacji, w której ulga byłaby wykorzystywana jako narzędzie do powtarzalnej sprzedaży nieruchomości bez ponoszenia obciążeń podatkowych.
Stowarzyszenie Księgowych w Polsce (SKwP) zwraca jednak uwagę w swoich uwagach do projektu, że nadal nie rozwiązuje on praktycznych problemów związanych ze stosowaniem ulgi. Projekt nie precyzuje, jak postąpić w sytuacji, gdy osoba sprzedaje kilka nieruchomości, a uzyskane środki zamierza przeznaczyć na zakup jednej, zgodnej z własnymi potrzebami mieszkaniowymi.
Zdaniem SKwP, proponowane rozwiązanie jest nadmiernie sformalizowane. Uzależnienie prawa do ulgi wyłącznie od trzyletniego okresu może uniemożliwić jej zastosowanie w różnych życiowych sytuacjach, w których podatnicy faktycznie realizują własne potrzeby mieszkaniowe. Dotyczy to na przykład sytuacji sprzedaży kilku nieruchomości w celu zakupu jednej, zmiany miejsca zamieszkania lub zmian w sytuacji rodzinnej, takich jak rozwód, powiększenie rodziny czy konieczność opieki nad bliskimi.
W przypadku, gdy podatnik, zmuszony okolicznościami życiowymi, będzie musiał sprzedać nieruchomość przed upływem trzyletniego okresu, będzie zobowiązany do zapłaty 19% podatku dochodowego od osiągniętego dochodu.
„Warto ponownie przeanalizować tę zmianę, szczególnie w kontekście sprzedaży kilku nieruchomości na rzecz zakupu jednej oraz wyłączenia prawa do ulgi wyłącznie na podstawie kryterium czasowego” – postuluje SKwP.
Zmiany w opodatkowaniu rzeczy otrzymanych w darowiźnie
Projekt przewiduje również zmiany w opodatkowaniu sprzedaży rzeczy ruchomych otrzymanych w drodze darowizny. Dotyczy to między innymi sprzedaży samochodów poleasingowych, które przedsiębiorca po wykupieniu przekazuje członkom rodziny (np. żonie, dziecku).
Projekt zakłada:
- Wydłużenie okresu, po którym osoba obdarowana (np. żona przedsiębiorcy) może sprzedać samochód bez konieczności zapłaty PIT. Obecnie okres ten wynosi pół roku, a Ministerstwo Finansów proponuje, aby od 2027 roku wymagane było odczekanie co najmniej trzech lat ze sprzedażą.
- Rozszerzenie tej nowej zasady na sprzedaż innych rzeczy ruchomych przekazywanych przez przedsiębiorcę w drodze darowizny najbliższym członkom rodziny.
- Wyłączenie z zakresu stosowania nowych zasad rzeczy, których wartość, ustalona w momencie dokonania darowizny, nie przekracza kwoty wolnej od podatku przewidzianej dla osób zaliczonych do I grupy podatkowej w podatku od spadków i darowizn (obecnie jest to kwota 36 120 zł).
Dodatkowo, projekt przewiduje dalsze uszczelnienie systemu poprzez objęcie nowych zasad nie tylko pierwszą darowizną samochodu wykupionego z leasingu, ale również kolejnymi. Ma to zapobiec obchodzeniu nowych przepisów.
Krajowa Izba Gospodarcza (KIG) ocenia, że zmiana ta znacząco „utrudni procesy sukcesji i przekazywania majątku w firmach rodzinnych”. Choć ma ona zapobiegać optymalizacji podatkowej, uderza w naturalne procesy przekazywania majątku, ograniczając swobodę dysponowania prywatnym majątkiem przedsiębiorcy. Dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP), gdzie granica między majątkiem firmowym a osobistym jest często płynna, stanowi to istotną barierę w wymianie na przykład flot pojazdów i odzyskiwaniu kapitału na nowe inwestycje. Ponadto, dla małych firm rodzinnych jest to istotne ograniczenie w dysponowaniu składnikami majątku, które już raz zostały opodatkowane przy nabyciu przez darczyńcę.
KIG wyraża tym samym sprzeciw wobec proponowanej zmiany przepisów w tym zakresie.
Inne grupy, które mogą zapłacić wyższe podatki
Należy przypomnieć, że zgodnie z projektem, wyższe podatki mogą zapłacić między innymi:
- Programiści korzystający z ulgi IP Box, jeśli nie zatrudniają co najmniej trzech osób. Projekt zakłada wprowadzenie wymogu zatrudnienia co najmniej trzech osób jako warunku stosowania ulgi IP Box.
- Niektórzy podatnicy rozliczający się ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, którzy osiągają przychody powyżej 100 tys. zł i świadczą usługi między innymi podmiotom powiązanym.
Zmiany dotyczące opodatkowania małżonków
Projekt przewiduje również korzystną zmianę. Świadczenia na zaspokojenie potrzeb rodziny, jakie płacą małżonkowie, mają być wyłączone z opodatkowania PIT, niezależnie od obowiązującego między nimi ustroju majątkowego. Obecnie świadczenia na zaspokojenie potrzeb rodziny, o których mowa w art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, są wyłączone spod ustawy o PIT, pod warunkiem że małżonkowie posiadają wspólność majątkową (małżeńską). Oznacza to, że wyłączenie to nie obejmuje świadczeń w sytuacji rozdzielności majątkowej. Świadczenia te mogą być jednak zwolnione z PIT na podstawie innego przepisu, o ile spełnione są określone warunki, jednak przepis ten jest interpretowany w sposób wyłączający świadczenia pieniężne.
Ministerstwo proponuje zmianę przepisu w taki sposób, aby również świadczenia na zaspokojenie potrzeb rodziny, ponoszone przez małżonków posiadających rozdzielność majątkową, były wyłączone z PIT. Zmiana ma dotyczyć również małżonków w separacji, gdyż orzeczenie separacji skutkuje powstaniem rozdzielności majątkowej.
Organizacje uczestniczące w konsultacjach społecznych przyznały, że proponowana zmiana jest korzystna dla podatników.
Stowarzyszenie Księgowych w Polsce uważa za zasadne doprecyzowanie, że wyłączenie obejmuje wyłącznie świadczenia związane z bieżącym utrzymaniem rodziny. Pozwoli to uniknąć wątpliwości interpretacyjnych co do objęcia tym wyłączeniem innych świadczeń o charakterze majątkowym, w szczególności przekazywania środków pieniężnych o charakterze darowizn, finansowania nabycia składników majątku czy innych przesunięć majątkowych między małżonkami.
„To korzystne rozwiązanie dla małżonków” – stwierdza również NSZZ Solidarność.
Wyniki Biznes Fakty:
Zmiany w ustawie o PIT, które mają wejść w życie od 2027 roku, wpłyną na przedsiębiorców poprzez potencjalne ograniczenie ulg podatkowych (np. ulga mieszkaniowa, IP Box) oraz modyfikację zasad opodatkowania darowizn. W niektórych przypadkach, np. w przypadku usługodawców na ryczałcie, może dojść do wzrostu obciążeń podatkowych. Jednocześnie, korzystna zmiana dotycząca świadczeń między małżonkami może przynieść ulgę części podatników. Przedsiębiorcy powinni dokładnie przeanalizować wpływ tych przepisów na swoją działalność i rozważyć strategie optymalizacyjne, pamiętając o nadchodzących zmianach w zakresie ram czasowych i warunków korzystania z preferencji podatkowych.
Oryginał artykułu : businessinsider.com.pl