Projekt Ustawy o Rynku Kryptoaktywów 3.0: Zmiany i Konsekwencje dla Przedsiębiorców
Ministerstwo Finansów przedstawiło trzeci projekt ustawy regulującej rynek kryptoaktywów, oznaczony numerem UC152. Termin na wdrożenie unijnego rozporządzenia MiCA (Markets in Crypto Assets) upływa 30 czerwca, co narzuca konieczność szybkiego przyjęcia przepisów krajowych pod groźbą sankcji ze strony Unii Europejskiej. Dwa wcześniejsze projekty ustaw zostały zawetowane przez Prezydenta RP, Karola Nawrockiego. Nowa propozycja, skierowana do Stałego Komitetu Rady Ministrów, wprowadza zaostrzone kary, nawet o 100%, za określone naruszenia.
Zaostrzone Kary i Odpowiedzialność
Minister Finansów i Gospodarki, Andrzej Domański, podkreślił, że nowy projekt ma na celu zaostrzenie odpowiedzialności za oszustwa dotyczące oszczędności Polaków na rynku kryptoaktywów. Zmiany te są odpowiedzią na wcześniejsze zastrzeżenia Prezydenta oraz na potrzebę dostosowania polskiego prawa do wymogów unijnych, jednocześnie reagując na afery takie jak Zondacrypto.
Wymogi Rozporządzenia MiCA dla Krajów Członkowskich
Rozporządzenie MiCA jest już obowiązujące. Polska, podobnie jak inne państwa członkowskie UE, ma za zadanie dostosować swoje przepisy krajowe w ograniczonym zakresie, przede wszystkim poprzez:
- Wyznaczenie właściwego organu nadzoru nad rynkiem kryptoaktywów (docelowo Komisji Nadzoru Finansowego – KNF).
- Określenie wewnętrznych wymogów regulacyjnych i nadzorczych oraz zabezpieczeń interesów konsumentów.
Wcześniejsze projekty ustaw, które spotkały się z wetem Prezydenta, wykraczały poza te minimalne wymagania, co było powodem zarzutów o nadmierną regulację.
Kluczowe Zmiany w Projekcie Ustawy 3.0
Trzeci projekt ustawy o rynku kryptoaktywów, liczący 106 stron (192 strony wraz z uzasadnieniem), zasadniczo nie odbiega od poprzednich wersji pod względem szczegółowości regulacji, zwłaszcza w kontekście uprawnień KNF. Najistotniejszą nowością jest znaczące podniesienie wysokości kar.
KNF ma nadal pełnić rolę organu nadzorującego rynek, wyposażonego w szereg narzędzi do skutecznego sprawowania kontroli. Będą one obejmować m.in.:
- Możliwość wstrzymywania i zawieszania ofert publicznych tokenów.
- Możliwość wstrzymywania i zakazywania ubiegania się o dopuszczenie kryptoaktywów do obrotu.
- Możliwość zakazywania świadczenia usług w zakresie kryptoaktywów przez dostawców.
- Nakładanie sankcji administracyjnych, w tym kar pieniężnych i cofania zezwoleń, za naruszenia przepisów.
- Przeprowadzanie kontroli oraz żądanie informacji i wyjaśnień od podmiotów działających na rynku.
Projekt przewiduje również utrzymanie opłat dla dostawców usług w zakresie kryptoaktywów, emitentów tokenów powiązanych z aktywami oraz emitentów tokenów będących pieniądzem elektronicznym.
Konkretne Kary w Projekcie 3.0
Projekt zakłada wprowadzenie bardzo surowych kar:
- Za wprowadzenie kryptoaktywów do obrotu bez wymaganego zgłoszenia do KNF grozić będzie grzywna w wysokości 15 milionów złotych lub kara pozbawienia wolności do trzech lat, albo obie kary łącznie.
- Za niezastosowanie się do żądania KNF w zakresie zmiany opublikowanych dokumentów informacyjnych dotyczących kryptoaktywów, kara wyniesie grzywnę do 1 miliona złotych lub karę pozbawienia wolności do dwóch lat, albo obie kary łącznie.
Ustawa ma wejść w życie 14 dni od dnia jej ogłoszenia.
Przyczyny Weta Prezydenta
Głównymi powodami zawetowania poprzednich projektów przez Prezydenta Karola Nawrockiego były obawy o tworzenie nadmiernych barier regulacyjnych. Dotyczyły one m.in. stosunkowo wysokich opłat za nadzór oraz mechanizmów sankcyjnych, takich jak możliwość blokowania domen internetowych i rachunków bankowych przez KNF.
Implikacje dla Firm z Sektora Kryptoaktywów
KNF ostrzegała, że brak uchwalonej ustawy do 1 lipca 2026 roku uniemożliwi polskim podmiotom świadczenie usług w zakresie kryptoaktywów na zasadach rozporządzenia MiCA do czasu uzyskania odpowiednich licencji. Okres przejściowy przewidziany w MiCA pozwala na funkcjonowanie na podstawie dotychczasowych zezwoleń do 1 lipca 2026 roku. Po tej dacie kontynuacja działalności będzie wymagała licencji zgodnych z MiCA. Brak krajowych przepisów wykonawczych w praktyce uniemożliwiłby uzyskanie polskiej licencji.
Jedynym rozwiązaniem dla firm byłoby uzyskanie licencji MiCA w innym kraju Unii Europejskiej, co wiele polskich podmiotów już uczyniło. Eksperci wskazują, że ze względu na złożoność procesu uzyskiwania licencji KNF (CASP – Crypto-Asset Service Provider), nawet szybkie uchwalenie ustawy nie pozwoliłoby na wydanie licencji wszystkim polskim firmom przed upływem terminu przejściowego. Firmy, które nie uzyskały jeszcze licencji CASP za granicą, muszą poszukiwać alternatywnych rozwiązań prawnych.
Wyniki Biznes Fakty:
Zmiany w ustawie o rynku kryptoaktywów, zwłaszcza zaostrzone kary i zaostrzony nadzór KNF, oznaczają dla przedsiębiorców działających w tej branży konieczność podniesienia standardów zgodności z przepisami. Brak krajowej regulacji do 1 lipca 2026 roku może prowadzić do utraty możliwości legalnego świadczenia usług na rynku unijnym dla podmiotów, które nie zdążą uzyskać licencji w innych krajach UE. Dla firm oznacza to zwiększone koszty compliance, konieczność dostosowania procesów operacyjnych i ewentualnie przeniesienie części działalności lub uzyskanie zagranicznych zezwoleń, co może wpłynąć na konkurencyjność i model biznesowy. W kontekście 2026 roku, kluczowe będzie doprecyzowanie przepisów wykonawczych i efektywne wdrożenie nadzoru przez KNF, aby zapewnić stabilność i bezpieczeństwo rynku przy jednoczesnym wspieraniu innowacji.
Źródło wiadomości : businessinsider.com.pl