Jacqueline Matwick przeprowadziła się z Arizony do Turynu we Włoszech, licząc na uzyskanie obywatelstwa włoskiego na podstawie pochodzenia. Włoski rząd zmienił jednak przepisy dotyczące obywatelstwa, pozostawiając ją i jej rodzinę w stanie prawnej niepewności. Obecnie pani Matwick rozważa dostępne opcje, aby zapewnić swojej rodzinie stabilną przyszłość we Włoszech.

Jacqueline Matwick, mająca 38 lat, wraz z rodziną przeniosła się z Arizony do Turynu w 2024 roku. Planowała uzyskać obywatelstwo przez męża, jednak po przeprowadzce nastąpiła zmiana przepisów, która spowodowała, że rodzina przestała spełniać kryteria kwalifikacyjne.
Przez dłuższy czas rodzina mieszkała w Nowym Jorku. Jak wspomina pani Matwick, koszty życia, a w szczególności opieki nad dzieckiem, były tam niezwykle wysokie. Sytuacja finansowa stała się na tyle trudna, że rodzina zaczęła szukać bardziej komfortowego miejsca do życia.
W 2020 roku, gdy ich córka miała półtora roku, rodzina przeniosła się do Arizony, do rodziców męża. Początkowo sądzili, że przedmieścia Phoenix będą bardziej dostępne cenowo i planowali tam osiąść na stałe. Niestety, ceny nieruchomości gwałtownie wzrosły, co powtórzyło problemy finansowe znane z Nowego Jorku.
To doświadczenie stało się punktem zwrotnym, skłaniającym panią Matwick do poszukiwania możliwości życia poza Stanami Zjednoczonymi.

Mieszkanie u rodziców męża, który ma włoskie korzenie, naprowadziło rodzinę na myśl o przeprowadzce do Włoch i ubieganiu się o obywatelstwo.
W tamtym okresie nie istniało jeszcze wiele wiz dla cyfrowych nomadów. Hiszpania ani Włochy nie oferowały takich programów, a rodzina Matwicków nie pracowała zdalnie, co wykluczało taką ścieżkę. Obywatelstwo wydawało się najlepszym rozwiązaniem umożliwiającym otwarcie nowego rozdziału poza USA.
Proces ubiegania się o obywatelstwo i przeprowadzka do Włoch
Proces aplikacyjny o obywatelstwo włoskie może być długotrwały i zależy od linii rodowej oraz liczby pokoleń wstecz. Wszelkie nieścisłości w dokumentach, takie jak błędy w nazwiskach czy datach, wymagają żmudnego procesu korekty.
Rodzina Matwicków rozpoczęła zbieranie dokumentów w 2022 roku, a zakończyła je i uzyskała zatwierdzenie w lutym 2024 roku, co zajęło im półtora roku.
Po uzyskaniu wszystkich wymaganych dokumentów, możliwe są dwie ścieżki: złożenie wniosku w konsulacie USA, co jest procesem bardzo czasochłonnym, lub przeprowadzka do Włoch i złożenie wniosku na miejscu. Rodzina Matwicków wybrała drugą opcję i przeniosła się do Włoch w sierpniu 2024 roku.
Utworzono specjalne pozwolenie, umożliwiające zamieszkanie we Włoszech i złożenie dokumentów w lokalnym urzędzie stanu cywilnego (urząd gminy). Pozwala to na przyspieszenie procesu uzyskania obywatelstwa.
Gdyby proces odbywał się w USA, trwałby kilka lat, a córka musiałaby zmieniać szkołę dopiero w dalszych klasach podstawowych. Rodzice woleli, aby rozpoczęła edukację we Włoszech w młodszym wieku, co ułatwiłoby jej naukę języka.
Rodzina spodziewała się uzyskać obywatelstwo w ciągu sześciu do ośmiu miesięcy. Mąż i dzieci otrzymaliby obywatelstwo bezpośrednio, a pani Matwick mogłaby ubiegać się o pozwolenie na pobyt jako małżonka.
Taki był pierwotny plan. Jednak przepisy uległy zmianie, zanim ich sprawa została sfinalizowana.
Rząd włoski najwyraźniej nie przewidział konsekwencji zmian dla osób znajdujących się w trakcie procedury aplikacyjnej.
Zmiana przepisów i odmowa obywatelstwa
Wprowadzono dwie istotne zmiany. Ta, która bezpośrednio dotknęła rodzinę Matwicków, weszła w życie w październiku 2024 roku i dotyczyła zasad naturalizacji (uzyskania obywatelstwa przez pochodzenie).
Wcześniej proces uzyskiwania obywatelstwa można było porównać do zapalenia świecy – jeden obywatel mógł przekazać prawo do obywatelstwa kolejnym pokoleniom.
Gdy pradziadek męża pani Matwick był obywatelem Włoch, jego córka również nabyła prawo do obywatelstwa. Później przyjął on obywatelstwo amerykańskie i utracił włoskie, jednak nie wpłynęło to na status jego córki, która zachowała obywatelstwo i mogła przekazać je dalej.
W październiku 2024 roku Włochy zmieniły interpretację prawa, przyjmując zasadę, że decyzje podjęte przez dorosłych (np. o zmianie obywatelstwa) mogą wpływać na status niepełnoletnich dzieci w momencie tych decyzji. W świetle nowych przepisów, rodzina Matwicków nigdy nie spełniłaby kryteriów i nie zdecydowałaby się na przeprowadzkę.
Zmiana nastąpiła nagle i nie objęła ochroną prawną osób, które już rozpoczęły proces ubiegania się o obywatelstwo.
Po konsultacji z prawnikiem, rodzina otrzymała poradę, aby kontynuować procedurę i obserwować rozwój sytuacji.
Lokalny urząd stanu cywilnego poinformował, że jest to pierwszy taki przypadek w ich praktyce.
Początkowo rodzina otrzymała zapewnienia, że ze względu na ich obecność we Włoszech, sprawa powinna zakończyć się pozytywnie. Nadzieje te rozwiała decyzja odmowna z stycznia 2025 roku.
Rodzina postanowiła odwołać się od decyzji do sądu. Sam proces sądowy pozwala na uzyskanie tymczasowego pozwolenia na pobyt we Włoszech.
Prawo w tym zakresie nadal budzi kontrowersje, a wynik postępowania sądowego jest niepewny. Mimo to, rodzina uznała, że warto podjąć próbę. Rozprawa została zaplanowana na styczeń 2027 roku.
Niepewna przyszłość we Włoszech
Rodzina Matwicków ponownie znalazła się w sytuacji z 2019 roku, gdy musieli zdecydować, gdzie chcą wychowywać dzieci.
Rozważają powrót do Stanów Zjednoczonych, ponieważ tęsknią za rodziną, jednak obawy związane z kosztami życia i stabilnością finansową nadal są obecne.
Innymi opcjami są pozostanie we Włoszech lub przeprowadzka do Hiszpanii, która jest stosunkowo blisko.
Rodzina stawia sobie pytania o to, co będzie najlepsze dla ich przyszłości, gdzie znajdą odpowiedni styl życia, bezpieczeństwo i stabilność, jednocześnie unikając ciągłego pośpiechu i nieustannej pracy.
Podobnie jak wiele innych rodzin, poszukują optymalnego rozwiązania dla swojej sytuacji.
Artykuł jest tłumaczeniem z amerykańskiego wydania Business Insider.
Wyniki Biznes Fakty:
Zmiany we włoskim prawie dotyczącym obywatelstwa, które weszły w życie w październiku 2024 roku, wprowadzają nowe zasady dotyczące przekazywania obywatelstwa z pokolenia na pokolenie. Przedsiębiorcy planujący migrację do Włoch w celu uzyskania obywatelstwa na podstawie pochodzenia, muszą bardzo dokładnie zweryfikować swoją linię rodową i potencjalny wpływ decyzji przodków na kwalifikowalność do obywatelstwa. Brak ochrony prawnej dla osób, które już rozpoczęły proces, tworzy znaczną niepewność prawną. W roku 2026, przedsiębiorcy i ich rodziny powinni być przygotowani na możliwość konieczności analizy alternatywnych ścieżek migracyjnych lub długotrwałych postępowań sądowych w celu wyjaśnienia ich statusu prawnego we Włoszech.
Według danych portalu: businessinsider.com.pl
