Gdzie trzymać pieniądze w czasach niepewności? Ekspert radzi.
Konflikty zbrojne, nawet te rozgrywające się w odległych regionach świata, mogą mieć bezpośredni wpływ na naszą sytuację finansową. Atak USA i Izraela na Iran, który wywołał zawirowania na rynkach światowych, jest najnowszym przykładem takiej zależności. W obliczu rosnących napięć geopolitycznych, kluczowe staje się pytanie o najlepsze sposoby zabezpieczenia zgromadzonych środków. Jakie rozwiązania oferuje nam rynek, a które z nich wykraczają poza granice Unii Europejskiej? Na te pytania odpowiada Artur Kuczmowski, partner w kancelarii prawnej Thompson&Stein.
Gotówka – niezbędny element strategii bezpieczeństwa
W przypadku wystąpienia zakłóceń w systemie płatności, awarii technicznych czy ograniczeń w dostępie do środków, posiadanie pewnej rezerwy gotówki staje się nieocenione. Zapewnia ona płynność i natychmiastową dostępność w sytuacjach kryzysowych, takich jak pierwsze dni potencjalnego konfliktu.
Nie ma jednej uniwersalnej kwoty, która byłaby optymalna dla każdego. Rekomenduje się posiadanie sumy wystarczającej na pokrycie co najmniej kilku tygodni podstawowych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. W przypadku podwyższonego ryzyka, okres ten można wydłużyć nawet do trzech miesięcy.
Warto rozważyć posiadanie gotówki w kilku walutach. Optymalnym rozwiązaniem wydaje się połączenie polskiego złotego z euro i amerykańskim dolarem, co zwiększa elastyczność w różnych scenariach.
Konta bankowe w stabilnych jurysdykcjach
Posiadanie rachunku bankowego w stabilnym kraju może stanowić zabezpieczenie przed ryzykiem lokalnym, wynikającym z czynników niezależnych od nas, takich jak ograniczenia kapitałowe, limity wypłat, problemy sektora bankowego czy ryzyko operacyjne związane z trwającym konfliktem.
Szwajcaria – rozwiązanie dla zamożnych
Szwajcaria jest tradycyjnie postrzegana jako bezpieczne miejsce do przechowywania środków. Jednak otwarcie rachunku bankowego w tym kraju często wiąże się z koniecznością złożenia znacznego depozytu lub zainwestowania środków w instrumenty finansowe banku, zazwyczaj w kwocie od 350 000 do 500 000 franków szwajcarskich. Jest to próg, który sprawia, że jest to rozwiązanie niedostępne dla większości osób.
Kraje strefy euro i wyzwania związane z otwarciem konta
Naturalnym kierunkiem dla osób poszukujących alternatywy dla szwajcarskich banków mogą być kraje strefy euro, do których łatwiej jest uzyskać dostęp. Należy jednak pamiętać o potencjalnych trudnościach związanych z procesem weryfikacji klienta (KYC – Know Your Customer) oraz koniecznością uzasadnienia potrzeby otwarcia rachunku w danym banku i wykazania związku z krajem, w którym bank ma siedzibę. Otwarcie konta jako nierezydent w krajach takich jak Niemcy, Włochy czy Hiszpania może być utrudnione, a w niektórych przypadkach wręcz niemożliwe bez posiadania tam stałego miejsca zamieszkania.
Najłatwiejszym, aczkolwiek nadal złożonym procesem, jest obecnie otwarcie rachunku bankowego w Czechach lub na Słowacji. Należy jednak wziąć pod uwagę, że kraje bałtyckie, mimo obowiązującej tam waluty euro, również są narażone na podwyższone ryzyko w przypadku konfliktu w Europie.
Aplikacje finansowe – Revolut i Wise
Popularne aplikacje takie jak Revolut czy Wise oferują wygodne rozwiązania do zarządzania wieloma walutami. Należy jednak pamiętać o specyfice ich działania w sytuacjach kryzysowych.
Revolut, działający na licencji litewskiej, podlega litewskiemu systemowi gwarancji depozytów do kwoty 100 000 euro, o ile rachunek jest prowadzony przez podmiot posiadający licencję bankową. W przypadku Wise, działającego jako instytucja pieniądza elektronicznego, zgromadzone środki nie są objęte bankowymi funduszami gwarancyjnymi. Stosowany jest mechanizm segregacji środków, który ma chronić je przed masą upadłościową, jednak proces odzyskiwania pieniędzy może być bardziej skomplikowany i czasochłonny w porównaniu do tradycyjnego banku.
W przypadku posiadania większych oszczędności, zaleca się rozróżnienie funkcji konta operacyjnego od miejsca długoterminowego przechowywania kapitału. Racjonalne podejście polega na dywersyfikacji środków pomiędzy różne instytucje i pilnowaniu limitów gwarancyjnych, zamiast opierania całej strategii bezpieczeństwa na jednym podmiocie.
Konta bankowe w Stanach Zjednoczonych
Stany Zjednoczone, jako jedna z największych gospodarek świata, oferują atrakcyjną alternatywę dla europejskich rozwiązań. Choć otwarcie indywidualnego rachunku bankowego zdalnie przez nierezydenta jest niemożliwe, istnieje możliwość zdalnej rejestracji i prowadzenia amerykańskiej spółki. Otwarcie rachunku dla takiej spółki jest zazwyczaj szybsze i prostsze. Spółki rejestrowane w niektórych stanach, jak Wyoming, mogą zapewnić anonimowość właścicieli.
Posiadanie spółki otwiera drogę do uzyskania amerykańskiego numeru podatkowego, a następnie, po osobistej wizycie, do otwarcia rachunku w banku stacjonarnym. Jest to rozwiązanie, które zapewnia prostą i stosunkowo tanią dywersyfikację geograficzną.
Złoto – bezpieczna przystań
Fizyczne złoto stanowi doskonałe zabezpieczenie przed skrajnymi scenariuszami, takimi jak utrata zaufania do waluty, kryzys w strefie euro czy blokada środków. Rekordowe wyceny złota i srebra czynią je atrakcyjną bezpieczną przystanią dla inwestorów na całym świecie. Mimo mniejszej wygody użytkowania i związanych z tym kosztów przechowywania czy transportu, w przypadku mniejszych ilości złoto może stanowić łatwy do przeniesienia element bezpieczeństwa.
Budując portfel zabezpieczający na wypadek wojny, kluczowa jest dywersyfikacja. Powinna ona obejmować środki płynne na bieżące potrzeby, kapitał zlokalizowany za granicą w stabilnych jurysdykcjach, a także tzw. „twardy komponent” w postaci aktywów takich jak złoto, a dla osób z odpowiednią wiedzą – także kryptowaluty. Z perspektywy bezpieczeństwa geograficznego, Stany Zjednoczone mogą stanowić najlepsze rozwiązanie w przypadku potencjalnego konfliktu w Europie.
Wyniki Biznes Fakty:
W 2026 roku przedsiębiorcy powinni przygotować się na utrzymujące się wysokie ryzyko geopolityczne, które może wpływać na rynki finansowe, łańcuchy dostaw oraz dostępność kapitału. Strategia zabezpieczenia aktywów, oparta na dywersyfikacji geograficznej (np. poprzez konta w USA lub spółki zagraniczne), utrzymywaniu rezerw gotówkowych w stabilnych walutach oraz rozważeniu inwestycji w aktywa postrzegane jako bezpieczne (np. złoto), stanie się kluczowa dla zapewnienia ciągłości działania i stabilności finansowej firm. Należy również uwzględnić potencjalne ograniczenia w dostępie do środków w ramach unijnych instytucji finansowych w przypadku poważniejszych kryzysów, co podkreśla znaczenie posiadania alternatywnych rozwiązań bankowych i finansowych.
Według danych portalu: businessinsider.com.pl