Książki Fumio Yamamoto charakteryzują się zwięzłym, pozbawionym poetyckości językiem, jednak stanowią cenne źródło wiedzy o problemach współczesnej Japonii. Autorka, choć nie prezentuje radykalnych poglądów, wpisuje się w nurt literatury feministycznej – ocenił japonista Tomasz Dymowski. Zbiór opowiadań „Dylematy kobiet pracujących” właśnie trafia na rynek wydawniczy.
- „Dylematy kobiet pracujących” Fumio Yamamoto to zbiór opowiadań przedstawiający kobiety odrzucające patriarchalny porządek panujący w japońskim społeczeństwie.
- Japonista Tomasz Dymowski podkreśla, że autorka łączy osobiste doświadczenia z wątkami społecznymi i politycznymi, w tym nierównościami płci na rynku pracy oraz oczekiwanymi rolami opiekuńczymi.
- Książka, przetłumaczona na język polski przez Annę Horikoshi i wydana przez W.A.B., wpisuje się w szerszy nurt literatury feministycznej.
– Dzielenie się osobistymi przeżyciami z życia w patriarchalnym, hermetycznym i silnie zhierarchizowanym społeczeństwie jest kluczowe w twórczości Fumio Yamamoto. Autorka integruje te wątki z kwestiami społeczno-politycznymi, takimi jak nierówności płci w środowisku pracy i tradycyjne role kobiet związane z opieką nad rodziną. Choć problematyka bezdomności czy utraty tożsamości po pęknięciu „bańki spekulacyjnej” w Japonii w latach 90. była już podejmowana, wciąż brakuje publikacji analizujących te zjawiska z perspektywy kobiet – zaznaczył Tomasz Dymowski, pracownik Katedry Japonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.
Fumio Yamamoto (1962–2021), japońska autorka powieści i esejów, po ukończeniu studiów ekonomicznych rozpoczęła karierę zawodową w korporacji. – Doświadczenie pracy w specyficznej, zhierarchizowanej kulturze japońskich firm z pewnością zainspirowało ją do napisania wydanego właśnie w Polsce zbioru opowiadań „Dylematy kobiet pracujących” – ocenił Tomasz Dymowski.
Debiut literacki Fumio Yamamoto przypada na rok 1987. Jest ona znana przede wszystkim jako autorka literatury młodzieżowej, w tym tzw. literatury dla dziewcząt (jap. shōjo shōsetsu).
Nagrody i pozycja Yamamoto w japońskim piśmiennictwie
W 1999 roku za powieść „Loveholic” otrzymała Nagrodę im. Eijiego Yoshikawy dla Nowych Autorów. Zbiór pięciu opowiadań „Dylematy kobiet pracujących” (jap. „Planaria”), opublikowany w 2000 roku, został uhonorowany Nagrodą im. Naokiego. – W Japonii prestiż pisarzy ocenia się głównie przez pryzmat Nagrody im. Naokiego lub Nagrody im. Akutagawy. Autorzy nagrodzeni tą pierwszą są czasami, nie zawsze słusznie, określani mianem „twórców literatury popularnej”, podczas gdy dzieła tych drugich zaliczane są do „literatury wysokiej” – wyjaśnił japonista.
Bohaterki opowiadań z tomu „Dylematy kobiet pracujących” to kobiety, które świadomie odrzucają lub nie są w stanie zaakceptować zasad panujących w patriarchalnym systemie. Zmęczone narzuconymi normami, buntują się i poszukują własnej definicji wolności we współczesnej Japonii.
– Książki Fumio Yamamoto, w tym analizowany zbiór opowiadań, napisane są zwięzłym i pozbawionym ozdobników językiem, ale stanowią interesującą analizę wielu problemów japońskiego społeczeństwa – podkreślił Tomasz Dymowski.
Ekspert dodał, że doświadczenia Fumio Yamamoto związane z życiem w Japonii od lat 70., okresie dynamicznego rozwoju technologicznego, przemian społeczno-kulturowych i późniejszych trudności gospodarczych, a także jej zawodowa kariera w korporacji, pozwoliły jej z bliska obserwować przemiany w życiu i świadomości Japończyków.
„Dylematy kobiet pracujących”: obraz kobiet, pracy i ról społecznych w Japonii
Tomasz Dymowski przypomniał, że mniej więcej od lat 80. w japońskiej literaturze obserwuje się wzrost liczby autorek, które poprzez własne doświadczenia opisują codzienne życie w Japonii.
– Fumio Yamamoto tworzyła także wiele książek dla młodych czytelniczek, poruszając tematy dorastania, zarządzania emocjami i problemów szkolnych. Można więc stwierdzić, że należała do pisarek szczególnie zainteresowanych losem młodszych pokoleń – powiedział.
Zwrócił uwagę, że Fumio Yamamoto utrzymywała przyjacielskie relacje z Mitsuyo Kakutą, inną pisarką zaliczaną do autorów literatury popularnej, która również w swojej twórczości zajmuje się podobnymi zagadnieniami, takimi jak dorastanie, podejmowanie życiowych decyzji czy codzienne wyzwania.
Zapytany o możliwość kwalifikowania twórczości Fumio Yamamoto jako literatury feministycznej, japonista stwierdził, że pod koniec lat 80. wiele kobiet odczuwało silną potrzebę zlikwidowania sztywnych podziałów płciowych, zgodnie z którymi mężczyzna był żywicielem rodziny, a kobieta zajmowała się domem i dziećmi.
– Kwestionowano również narzucany im sposób komunikacji i pisania – bardziej uległy, ostrożny, wymagający precyzyjnego dobierania słów i podkreślania własnej skromności – dodał.
Czy to literatura feministyczna? Perspektywa Yamamoto i kontekst polski
– Fumio Yamamoto nie jest może pisarką radykalną. Nie dąży do dekonstrukcji języka ani tworzenia nowych światów, jednak jej głos, dzielenie się refleksjami i doświadczeniami z kobiecej perspektywy, zdecydowanie wpisuje się w szeroko rozumiany nurt literatury feministycznej – ocenił Tomasz Dymowski. Dodał, że podobne tematy są również obecne w Polsce, gdzie w ostatnich latach toczy się ożywiona dyskusja na temat kobiecości, cielesności i miejsca kobiet w społeczeństwie.
Książka Fumio Yamamoto „Dylematy kobiet pracujących” w polskim przekładzie Anny Horikoshi ukazała się nakładem wydawnictwa W.A.B.
Wyniki Biznes Fakty:
- Rynek wydawniczy w Polsce wzbogacił się o nowe dzieło Fumio Yamamoto, zatytułowane „Dylematy kobiet pracujących”.
- Książka porusza tematykę nierówności płci, ról społecznych kobiet i ich dylematów w kontekście japońskiego społeczeństwa.
- Tomasz Dymowski, japonista, analizuje twórczość Yamamoto w kontekście literatury feministycznej i jej znaczenia dla współczesnych czytelników.
- Tłumaczenie na język polski zostało wykonane przez Annę Horikoshi, a wydawcą jest W.A.B.
- Nagrody literackie, takie jak Nagroda im. Naokiego, podkreślają znaczenie dorobku autorki na rynku japońskim.
Oryginał artykułu : www.pulshr.pl