Sztuczna inteligencja (AI) stała się nieodłącznym elementem życia młodych ludzi, wspierając ich w nauce, organizacji pracy, analizie danych i realizacji projektów społecznych. Jednocześnie eksperci podkreślają rosnące znaczenie krytycznego myślenia w obliczu rozwoju AI, a placówki edukacyjne poszukują metod odpowiedzialnego wdrażania nowych technologii.
- Aż 97% młodych Polaków w wieku 18-35 lat korzysta z narzędzi AI, jednak tylko 12% czuje się w pełni przygotowanych do pracy z nimi. Wynika to z raportu Talent Days i Microsoftu.
- Eksperci wskazują na potrzebę rozwijania kompetencji związanych z AI wśród młodzieży.
- Programy realizowane przez Fundację Zwolnieni z Teorii i Microsoft pokazują, że pod odpowiednim kierunkiem młodzi ludzie potrafią tworzyć zaawansowane projekty społeczne z wykorzystaniem AI.
AI na stałe zagościła w szkołach, wykraczając poza obszar nauki
Klaudia Wyszyńska, członkini zarządu Fundacji Zwolnieni z Teorii, zauważa, że w ostatnich latach obserwuje się wzmożone zainteresowanie sztuczną inteligencją wśród uczestników olimpiady Zwolnieni z Teorii, ich nauczycieli i opiekunów. AI jest wykorzystywana do generowania logotypów, tworzenia podstaw projektów społecznych czy wsparcia w zarządzaniu projektami. Jest to trend widoczny w kolejnych edycjach olimpiady.
Borys Biernacki, uczeń Zespołu Szkół Elektrycznych we Włocławku i uczestnik olimpiady, zrealizował projekt „(Nie)bezpieczne surfowanie”, skupiający się na edukacji w zakresie cyberbezpieczeństwa i AI. Następnie dołączył do programu ambasadorskiego Microsoftu, gdzie prowadzi warsztaty dla uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych na temat wykorzystania Microsoft Copilot.
Biernacki podkreśla codzienne wsparcie, jakie otrzymuje od AI, zwłaszcza w kontekście zarządzania swoim stanem zdrowia (choruje na cukrzycę od 11 lat). AI pomaga mu w analizie raportów zdrowotnych, automatyzacji procesów takich jak organizacja spotkań czy zarządzanie pocztą elektroniczną, a także w researchu, tworzeniu fiszek czy przygotowywaniu się do sprawdzianów.
Według raportu „Generacja AI. Młodzi Polacy na cyfrowym rynku pracy” (Talent Days i Microsoft), najczęstsze zastosowania AI wśród młodych to tworzenie treści (64%), analiza danych (40%) i komunikacja (33%).
Raport Microsoft „Work Trend Index 2026” wskazuje, że interakcje z AI w codziennej pracy coraz rzadziej koncentrują się wyłącznie na tworzeniu treści (17%) czy wyszukiwaniu informacji (15%). Coraz większą wagę przywiązuje się do procesów myślowych, takich jak analiza, wnioskowanie i podejmowanie decyzji. Niemal połowa interakcji z AI wspiera pracę kognitywną, a 58% użytkowników wykonuje zadania, które wcześniej byłyby dla nich niedostępne (wśród najbardziej zaawansowanych użytkowników odsetek ten wynosi 80%).
Znajomość narzędzi to za mało. Kluczowa kompetencja przyszłości według ekspertów
Łukasz Foks, dyrektor zespołu Microsoft Elevate Skills w Microsoft Polska, podkreśla, że w erze AI kluczowym nabiera znaczenia krytyczne myślenie. Jest ono „kompasem” w korzystaniu z każdej technologii, pozwalając odróżnić prawdę od fałszu. Połączenie ludzkich kompetencji z technologią otwiera największe możliwości.
Młodzi ludzie wkraczają na rynek pracy, gdzie AI jest obecna w każdym zawodzie – od lekarza po prawnika. Kompetencje związane z AI otwierają drzwi do współczesnego rynku pracy. Pracownicy, zapytani w „Work Trend Index 2026”, wskazują na kontrolę jakości odpowiedzi AI (50%) oraz krytyczne myślenie (analiza informacji i podejmowanie uzasadnionych decyzji – 46%) jako najważniejsze umiejętności w erze sztucznej inteligencji.
Foks wyjaśnia, że AI dostarcza wiele sugestii, które nie zawsze są słuszne. Krytyczne myślenie pozwala ocenić ich zasadność, a następnie kluczowe staje się zrozumienie, jak najlepiej wykorzystać asystenta AI. Liczy się synergia tych dwóch kompetencji – nie samo narzędzie, ani nie samo krytyczne myślenie.
Raport WTI wymienia poza krytycznym myśleniem również inne kompetencje przyszłości: tworzenie promptów, zarządzanie agentami AI, kreatywność i rozwiązywanie problemów, adaptacyjność i ciągłe uczenie się, umiejętność współpracy w zespołach człowiek–AI oraz osąd, odpowiedzialność i etykę.
Coraz więcej prac domowych z pomocą AI. Nauczyciele próbują nadążyć za zmianami
Klaudia Wyszyńska podkreśla, że celem jest skuteczne edukowanie i pokazywanie młodym ludziom, jak wykorzystywać AI jako narzędzie, a nie wyręczyciela. Młodzi szukają skrótów, które oferuje AI, ale jednocześnie szukają wiedzy w towarzystwie nauczycieli. Nauczyciele sami zgłaszają się z potrzebą edukacji i lepszego zrozumienia świata AI, ponieważ mierzą się z tym, że uczniowie coraz częściej tworzą prace zaliczeniowe przy użyciu sztucznej inteligencji.
Certyfikat z AI przed pierwszą pracą? Nowy program stawia sobie taki cel
Fundacja Zwolnieni z Teorii we współpracy z Microsoftem uruchomiła program „Gotowi na Jutro”, mający na celu przygotowanie uczniów, nauczycieli i rodziców do bezpiecznego i świadomego korzystania z AI.
Program uczy efektywnego, etycznego i odpowiedzialnego korzystania ze sztucznej inteligencji, skierowany jest do całego środowiska szkolnego. Kurs „Jutro z AI” trwa 45 minut, jest bezpłatny i dostępny w trzech wersjach: dla uczniów, nauczycieli i uniwersalnej. Po ukończeniu można uzyskać certyfikat, który można dodać do CV. Program będzie dostępny do 1 czerwca 2026 roku.
Celem jest rozwijanie krytycznego podejścia do AI, podkreślając autonomię i kontrolę użytkownika. Program wykorzystuje grywalizację, a do tej pory dołączyło do niego ponad tysiąc szkół, certyfikując swoich uczniów, nauczycieli i dyrekcję w zakresie korzystania z AI.
Inicjatorzy programu zaznaczają, że nie jest to ranking, lecz sygnał, że szkoła inwestuje w kompetencje przyszłości i wspiera społeczność szkolną w nadążaniu za zmianami.
Ponad tysiąc szkół dołączyło do programu uczącego świadomego korzystania ze sztucznej inteligencji
Łukasz Foks podkreśla unikalny kontekst polskich nauczycieli w dotarciu do uczniów i studentów. Współpraca z polskimi organizacjami pozarządowymi i stowarzyszeniami jest kluczowa dla wypracowania projektów, które umożliwiają zdobycie certyfikatu w zakresie wykorzystania AI w pierwszej pracy.
Microsoft realizuje strategię inwestycji w programy szkoleniowe w Polsce, we współpracy z Ministerstwem Edukacji Narodowej i lokalnymi organizacjami.
Foks zaznacza, że Microsoft chce angażować się w budowanie kompetencji związanych z AI w Polsce, oferując najlepsze zrozumienie wykorzystania technologii, którą dostarcza. Celem jest tworzenie partnerstw na rzecz kompetencji cyfrowych i konkretnych programów szkoleniowych z polskimi organizacjami.
W ubiegłym roku firma zrealizowała 20 projektów edukacyjnych. Analiza wykazała, że największym zainteresowaniem cieszyły się szkolenia wprowadzające (71% kursów dotyczyło biegłości w AI, obejmującej podstawowe kompetencje niezbędne do świadomego i odpowiedzialnego korzystania z technologii AI).
Od 2024 roku stworzono ponad 30 projektów w obszarze AI, z czego ponad 15 jest nadal dostępnych. Programy te oferują różnorodne poziomy zaawansowania, od podstawowych po te skierowane do programistów, obejmując szerokie spektrum zastosowań AI.
Wyniki Biznes Fakty:
- Dla pracodawców: Inwestycja w szkolenia z zakresu AI i krytycznego myślenia dla pracowników jest kluczowa dla utrzymania konkurencyjności. Zrozumienie, jak AI wspiera procesy decyzyjne, a nie tylko generuje treści, pozwoli na lepsze wykorzystanie potencjału zespołu.
- Dla pracowników: Rozwój kompetencji w obszarze krytycznego myślenia i efektywnego wykorzystania narzędzi AI jest niezbędny do rozwoju kariery. Zdolność do oceny informacji generowanych przez AI i integracji jej z własnymi umiejętnościami otworzy nowe możliwości zawodowe.
Oryginał artykułu : www.pulshr.pl