Prace nad rządowym projektem reformy Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) rozpoczęły się w Sejmie. Celem jest wyposażenie inspektorów w narzędzia, które pozwolą na skuteczniejszą walkę z nadużywaniem umów cywilnoprawnych, w tym tzw. pozornych umów zleceń i kontraktów B2B. Zgodnie z deklaracjami rządu, kluczowym elementem reformy jest możliwość nakazania zmiany takich umów na umowę o pracę, przy jednoczesnym zachowaniu kontroli sądu pracy nad decyzjami inspektorów. 
* Przedsiębiorcy krytycznie oceniają proponowane zmiany. Marek Kowalski, przewodniczący Federacji Przedsiębiorców Polskich, stwierdza, że nowelizacja ustawy o PIP nie przynosi korzyści pracodawcom, jest skomplikowana i może być korzystna głównie dla kancelarii prawnych. * Reforma PIP stanowi wypełnienie zobowiązań zawartych w Krajowym Planie Odbudowy (KPO). * Wcześniejsza wersja projektu, która wywołała znaczne kontrowersje wśród przedsiębiorców, została wstrzymana decyzją premiera Donalda Tuska. * Nowa wersja projektu utrzymuje uprawnienie Państwowej Inspekcji Pracy do administracyjnego przekształcania pozornych umów cywilnoprawnych i B2B w umowy o pracę. ## „Ustawa jest skomplikowana, trudna do realizacji i jeżeli komukolwiek przyniesie korzyści, to kancelariom prawnym” Marek Kowalski z Federacji Przedsiębiorców Polskich podkreśla w rozmowie z agencją Newseria, że pomimo zapewnień rządu, w znowelizowanej ustawie o PIP nie widzi nic, co mogłoby przynieść korzyści przedsiębiorcom. Ocenia ją jako skomplikowaną, trudną w implementacji i potencjalnie korzystną jedynie dla kancelarii prawnych. Zauważa, że pierwotny, krótki projekt ustawy rozrósł się do 30 stron w wyniku wprowadzanych poprawek. Reforma jest częścią zobowiązań z KPO, a jej realizacja do końca czerwca jest kluczowa dla wypłaty środków unijnych. Premier Donald Tusk zdecydował o wstrzymaniu pierwszej, kontrowersyjnej wersji projektu. ## Proponowane zabezpieczenia w ustawie są iluzoryczne Nowa wersja projektu, przyjęta przez rząd 17 lutego, nadal przyznaje PIP uprawnienie do administracyjnego przekształcania pozornych umów cywilnoprawnych i B2B w umowy o pracę. Wprowadzono jednak doprecyzowanie procedury odwoławczej. Pracodawca będzie miał 30 dni na złożenie odwołania do sądu pracy, który powinien rozpatrzyć sprawę w ciągu kolejnych 30 dni. Resort pracy zapowiada możliwość udzielenia przez sąd pracy zabezpieczenia w trakcie postępowania odwoławczego, co oznaczałoby, że umowa w międzyczasie mogłaby być zmieniana, wypowiadana lub rozwiązywana tylko na zasadach prawa pracy. Przewodniczący FPP uważa, że te zabezpieczenia są iluzoryczne. Podkreśla, że obecne przeciążenie sądów sprawia, iż postępowania trwają latami. W sytuacji lawinowego wzrostu spraw związanych z reformą, przedsiębiorcy mogą czekać na rozstrzygnięcia nawet pięć lat, żyjąc w niepewności co do poprawności swoich umów. Potencjalne wsteczne naliczenie należności mogłoby zrujnować firmę. Robert Lisicki, dyrektor Departamentu Pracy Konfederacji Lewiatan, zwraca uwagę, że projekt pozwala inspektorowi nie tylko na zmianę kwalifikacji umowy, ale także na określenie jej warunków, takich jak rodzaj pracy, miejsce jej wykonywania czy wysokość wynagrodzenia. Uważa, że organ administracji publicznej nie powinien samodzielnie kreować treści stosunków zobowiązaniowych, co stanowi nieproporcjonalną ingerencję w sferę zarezerwowaną dla sądów. ## Skutki wprowadzenia ustawy w proponowanym kształcie dla gospodarki mogą być wyłącznie negatywne Jednym z najbardziej spornych aspektów jest kwestia umów B2B. Przedsiębiorcy obawiają się braku jasnych kryteriów i definicji, co może prowadzić do niepewności prawnej i finansowej, zwłaszcza w działalnościach wymagających inwestycji, zakupu sprzętu czy rozliczania VAT. Marek Kowalski pyta retorycznie, jak przekształcić umowę B2B w umowę o pracę, skoro prowadząc działalność gospodarczą odprowadza się VAT i posiada się środki trwałe, a nie ma odpowiedzi na te kwestie. Ocenia, że proponowana ustawa może mieć wyłącznie negatywne skutki dla gospodarki, od ryzyka paraliżu sądów po zachwianie konkurencji, jeśli kontrole i decyzje będą stosowane nierównomiernie. Wprowadza ona znaczący element niepewności i podkopuje konkurencyjność rynku. Kontrolowane firmy znajdą się w gorszej sytuacji niż te, które unikną kontroli. Kowalski szacuje, że przy 1,8 miliona umów-zleceń i 2,2 miliona umów B2B, całkowite przekształcenie wszystkich tych umów na umowy o pracę zajęłoby 87 lat, przy czym polskie sądownictwo nie jest w stanie sobie z tym poradzić. Federacja Przedsiębiorców Polskich proponuje alternatywne rozwiązanie: stopniowe wprowadzanie pełnego oskładkowania umów-zleceń, z wydłużonym okresem dostosowawczym, aby uniknąć szoku regulacyjnego i ograniczyć nierówności konkurencyjne. Marek Kowalski przypomina, że już w 2018 roku sugerowano czterooletni okres dostosowawczy, który pozwoliłby rynkowi na płynną adaptację. Ministerstwo Pracy zaproponowało również wprowadzenie instytucji interpretacji indywidualnej wydawanej przez Głównego Inspektora Pracy na wniosek pracodawcy. Celem tej interpretacji jest wyjaśnienie sposobu stosowania przepisów prawa pracy w kontekście ustalenia, czy dany stosunek prawny spełnia przesłanki umowy o pracę. *** ### Wyniki Biznes Fakty: * **Zatrudnienie i Umowy:** W Polsce funkcjonuje około 1,8 miliona umów-zleceń i 2,2 miliona umów B2B. * **Reforma PIP:** Projekt reformy ma na celu walkę z pozorami umów cywilnoprawnych i B2B. * **Czas Realizacji:** Wdrożenie rozwiązań w ramach KPO wymaga implementacji do końca czerwca. * **Obawy Przedsiębiorców:** Główne obawy dotyczą skomplikowania przepisów, niepewności prawnej, ryzyka paraliżu sądów i zachwiania konkurencji. * **Alternatywne Rozwiązania:** Proponuje się stopniowe oskładkowanie umów-zleceń z dłuższym okresem przejściowym. * **Koszty:** Potencjalne wsteczne naliczenie należności może stanowić ogromne obciążenie dla firm.
Więcej informacji na : www.pulshr.pl