Zmiany w płacy minimalnej. Polscy parlamentarzyści pracują nad nowymi zasadami
W polskim Sejmie odbyło się głosowanie w sprawie poselskiego projektu ustawy dotyczącej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Dokument ten został skierowany do dalszych prac w komisji sejmowej. Podczas pierwszego czytania parlamentarzyści wyrazili pytania dotyczące równoległego procedowania projektu rządowego i poselskiego, które wydają się mieć zbieżne założenia.
- Sejm zdecydował o odrzuceniu wniosku o odrzucenie projektu ustawy o minimalnym wynagrodzeniu w pierwszym czytaniu. Oznacza to, że propozycja zmian zostanie teraz przeanalizowana przez odpowiednią komisję sejmową.
- Projekt zakłada, że pewne składniki wynagrodzenia, takie jak dodatek funkcyjny, premie i nagrody, nie będą wliczane do minimalnego wynagrodzenia.
- Równocześnie rząd pracuje nad wdrożeniem unijnej dyrektywy w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych, która przewiduje podobne rozwiązania. Rodzi to pytania dotyczące zasadności równoległego procedowania dwóch projektów o dużej zbieżności.
Ponownie w Sejmie: Projekt dotyczący minimalnego wynagrodzenia za pracę
Parlamentarzyści pochylili się nad poselskim projektem ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Projekt ten ma na celu doprecyzowanie mechanizmu ustalania płacy minimalnej, wyłączenie określonych składników wynagrodzenia z jej podstawy, wzmocnienie ochrony prawnej pracowników oraz wprowadzenie sankcji za niewypłacanie należnych świadczeń.
Podczas pierwszego czytania, które miało miejsce 29 maja 2026 roku, jeden z posłów złożył wniosek o odrzucenie projektu w całości. Dziś wniosek ten został odrzucony, co pozwoliło na skierowanie projektu do dalszych prac w komisji.
Na posiedzeniu 11 czerwca wniosek ten był przedmiotem głosowania. Wzięło w nim udział 442 posłów: 21 głosowało za, 419 przeciw, a 2 wstrzymało się od głosu.
„Celem projektu jest przywrócenie elementarnego poczucia sprawiedliwości w kwestii wynagradzania pracowników oraz zapewnienie skuteczniejszej ochrony osobom otrzymującym najniższe wynagrodzenie” – mówiła podczas pierwszego czytania posłanka Lewicy Katarzyna Ueberhan, uzasadniając projekt.
Zmiany w naliczaniu płacy minimalnej. Czego oczekują posłowie Lewicy?
Co konkretnie zawiera poselski projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu? Zgodnie z uzasadnieniem, w obecnym stanie prawnym niektóre składniki płacowe, takie jak dodatek funkcyjny, dodatek specjalny, premie i nagrody, są uwzględniane przy obliczaniu minimalnego wynagrodzenia za pracę.
„W takich sytuacjach dodatki te tracą swoją rolę motywacyjną i uznaniową dla pracownika za posiadane doświadczenie zawodowe, dodatkowe kwalifikacje czy sprawowanie dodatkowych funkcji. W praktyce prowadzi to do niezadowolenia i poczucia niesprawiedliwości wśród osób, które otrzymują te składniki wynagrodzenia i jednocześnie mają prawo do minimalnego wynagrodzenia za pracę” – czytamy w uzasadnieniu.
Projekt przewiduje między innymi wyłączenie z podstawy naliczania minimalnego wynagrodzenia następujących składników:
- dodatku funkcyjnego,
- premii i nagród,
- oraz innych dodatków.
Zdaniem autorów projektu, obecne sankcje za naruszenie przepisów dotyczących płacy minimalnej, zawarte w Kodeksie pracy, są nieskuteczne i nie zapewniają wystarczającej ochrony pracownikom.
Projekt ustawy wprowadza również zmiany dotyczące minimalnej stawki godzinowej, w tym:
- zmiany w terminie wypłaty wynagrodzenia przy minimalnej stawce godzinowej. Wypłata będzie następować niezwłocznie po ustaleniu pełnej kwoty, nie później jednak niż w ciągu 10 dni następnego miesiąca,
- wyłączenie stosowania minimalnej stawki godzinowej w przypadku umów sąsiedzkich,
- podwyższenie sankcji za wypłacanie wynagrodzenia zleceniobiorcom lub usługodawcom poniżej minimalnej krajowej. Nowe kary mają wynosić od 2 tys. do 60 tys. złotych (obecnie od 1 tys. do 30 tys. zł).
Rządowy projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę
W międzyczasie trwają prace nad wdrożeniem unijnej dyrektywy dotyczącej adekwatnych wynagrodzeń minimalnych. Projekt rządowy, który był już przedmiotem obrad Stałego Komitetu Rady Ministrów, powrócił do prac w resorcie.
Nowy projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu ma na celu dostosowanie polskich przepisów do wymagań unijnej dyrektywy oraz uporządkowanie i uściślenie zasad ustalania płacy minimalnej i minimalnej stawki godzinowej. W miejsce obowiązującej od 2002 roku ustawy ma powstać nowy akt prawny, który kompleksowo regulowałby te kwestie.
Jedną z kluczowych propozycji w projekcie było ustanowienie wskaźnika referencyjnego na poziomie 55 proc. przeciętnego wynagrodzenia. Wskaźnik ten miałby charakter jedynie punktu odniesienia przy ocenie poziomu wynagrodzeń, a nie obowiązkowej stawki.
Projekt przewiduje również zmianę zasad ustalania płacy minimalnej. Zgodnie z propozycją, części dodatków i premii, w tym dodatek funkcyjny i inne składniki o charakterze uzupełniającym, nie będą mogły być zaliczane do ustawowego minimum. Celem jest zapewnienie, aby minimalne wynagrodzenie stanowiło faktyczną płacę zasadniczą, a nie kwotę osiąganą dzięki dodatkowym świadczeniom. Rozwiązanie to pokrywa się z projektem Lewicy, którego współautorką jest minister rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk.
Co dalej z rządowym projektem o minimalnym wynagrodzeniu za pracę?
Biuro prasowe Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zostało poproszone o informację, kiedy odbędzie się posiedzenie Stałego Komitetu Rady Ministrów, podczas którego omawiany będzie poprawiony projekt resortu pracy.
„Polska jest zobowiązana do wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2041 z dnia 19 października 2022 r. w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w Unii Europejskiej. Zgodnie z zaleceniem Stałego Komitetu Rady Ministrów, skorygowany projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (UC62) zostanie wkrótce przekazany przez MRPiPS do rozpatrzenia przez ww. Komitet” – czytamy w lakonicznej odpowiedzi ministerstwa.
Zwróciliśmy się również z prośbą o komentarz do projektu przygotowanego przez Lewicę, który zawiera analogiczne rozwiązania.
„Poselski projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę ma na celu wprowadzenie bardziej sprawiedliwego i przejrzystego kształtu minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz zwiększenie przejrzystości przepisów i ochrony wynagrodzenia przysługującego pracownikowi wynikającego z minimalnej stawki godzinowej. Natomiast projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (UC62) ma na celu wdrożenie do polskiego porządku prawnego regulacji dyrektywy 2022/2041/UE w zakresie minimalnego wynagrodzenia” – czytamy w odpowiedzi.
Pozostaje otwartym pytaniem, dlaczego projektodawcy doprowadzają do pewnego rodzaju chaosu legislacyjnego poprzez jednoczesne procedowanie dwóch projektów o w dużej mierze zbieżnej treści.
Wyniki Biznes Fakty:
- Dla pracodawców: Należy uważnie śledzić prace legislacyjne dotyczące minimalnego wynagrodzenia i jego składników, aby dostosować wewnętrzne regulaminy wynagradzania i polityki płacowe do potencjalnych zmian. Zrozumienie, które składniki wynagrodzenia będą mogły być wliczane do płacy minimalnej, jest kluczowe dla planowania budżetów płacowych.
- Dla pracowników: Zmiany te mogą oznaczać realny wzrost wynagrodzenia zasadniczego, niezależnie od otrzymywanych dodatków i premii. Warto zapoznać się z treścią projektów ustaw i monitorować ich postęp, aby mieć pewność co do przysługujących świadczeń.
Informacje przygotowane na podstawie materiałów : www.pulshr.pl